Inwersja, przykład z życia: Rzekomo propalestyńscy proisloamonaziści wykryli na stacji afisz. Jak się dowiadujemy z ich doniesienia: „Naklejka trywializująca zbrodnie nazistowskie została odkryta i usunięta na stacji kolei miejskiej Halensee. Przedstawiała plakat do filmu ‘Kto wrócił?’, stylizowany na Hitlera. Na naklejce Hitler nosił kefiję. Ta symbolika bez ładu i składu oskarża Palestyńczyków i aktywistów propalestyńskich o antysemityzm na skalę porównywalną z epoką nazistowską. To trywializuje zbrodnie nazistowskie i szerzy rasizm. Źródło: Register CW via Signal

https://berliner-register.de/vorfall/7284735a-5ecb-40e1-b209-714d863219ec/

Weź wojnę o przetrwanie i nazwij ją „ludobójstwem”. Obserwuj społeczeństwo Trzeciego Świata uwięzione w konflikcie, podporządkowane klikom terrorystów, które je wyzyskują i okradają z żywności, a wynikające z tego trudności opisz jako głód wywołany przez Izrael. Cywile giną w wojnie, podczas gdy przywódcy terrorystyczni ukrywają się w tunelach — a winę przypisuje się w całości państwu żydowskiemu.

To jest ponury obraz, z którym Izrael mierzy się dziś nie tylko na polu walki, lecz także na forum globalnej opinii publicznej.

W znacznej części Europy rozumowanie moralne zdaje się zostać odwrócone. Terminologia niegdyś zarezerwowana dla najcięższych zbrodni w historii jest dziś używana swobodnie, pozbawiona znaczenia i przekształcona w broń przeciwko demokracji, która broni się przed organizacjami otwarcie dążącymi do jej zniszczenia. Rezultatem nie jest jedynie błędna interpretacja wydarzeń, lecz systematyczne zniekształcenie rzeczywistości, które nagradza propagandę, a karze fakty.

Izrael nie wybrał tej wojny. Została mu narzucona przez organizacje terrorystyczne, które działają wśród ludności cywilnej, instrumentalizują cierpienie humanitarne i wykorzystują standardy moralne, jakie zachodnie demokracje starają się podtrzymywać. Hamas i jego sojusznicy od dawna doskonalą tę cyniczną strategię: przekształcać nieuniknione ludzkie koszty konfliktu w narzędzie public relations, mające podważyć prawo Izraela do samoobrony.

Reakcja na izraelskiego żołnierza, który uszkodził krzyż w libańskiej wiosce, szczególnie wyraźnie ilustruje to zniekształcenie. Międzynarodowe oburzenie zignorowało szerszy kontekst relacji Izraela z chrześcijańskimi społecznościami, które w rzeczywistości ukazują odwrotną dynamikę. Ten incydent stał się kolejnym przykładem tego, jak pojedyncze obrazy wykorzystuje się do wzmacniania z góry przyjętych narracji, zamiast do ukazywania prawdy. To odwrócenie rzeczywistości zasługuje na znacznie większą uwagę, niż dotąd otrzymało.

Mimo to znaczna część europejskiego dyskursu przyjmuje tę narrację z niepokojącą łatwością. Słowa takie jak „ludobójstwo” są przywoływane mimo braku dowodów oraz mimo wyraźnego zamiaru Izraela, by likwidować infrastrukturę terrorystyczną przy jednoczesnym minimalizowaniu ofiar cywilnych. Takie oskarżenia ignorują zarówno prawną definicję tego terminu, jak i fakt, że Izrael wielokrotnie umożliwia dostarczanie pomocy humanitarnej, nawet gdy jego własna ludność pozostaje zagrożona.

Konsekwencje tej retorycznej deformacji są poważne. Gdy język traci precyzję, sprawiedliwość traci jasność. Jeśli każda wojna staje się „ludobójstwem”, samo to słowo przestaje mieć znaczenie — a rzeczywiste ludobójstwa mogą zostać zbanalizowane. Równie niepokojąca jest skłonność do przypisywania zbiorowej winy wyłącznie Izraelowi, co wymazuje odpowiedzialność przywódców terrorystycznych, którzy celowo działają wśród cywilów i pozbawiają własne społeczeństwo bezpieczeństwa.

Europa, która słusznie szczyci się swoim przywiązaniem do praw człowieka i pamięci historycznej, powinna dostrzec niebezpieczeństwo takiego moralnego zamętu. Lekcje XX wieku wymagają ostrożnego używania języka i rygorystycznego trzymania się prawdy. Tymczasem obserwujemy środowisko, w którym Izrael oceniany jest według standardów nieprzykładanych do żadnego innego państwa mierzącego się z porównywalnymi zagrożeniami.

Paradoks jest wyraźny: Izrael potępiany jest nie za naruszanie norm demokratycznych, lecz za próbę ich utrzymania w warunkach, z jakimi niewiele innych demokracji kiedykolwiek się mierzyło. Ostrzega ludność cywilną, otwiera korytarze humanitarne i nadal działa pod nadzorem sądów oraz mediów, jednocześnie broniąc się przed przeciwnikami, którzy odrzucają wszelkie ograniczenia prawne i moralne.

Żadne z powyższych nie neguje cierpienia ludności cywilnej w strefach konfliktu. Ich los jest realny i tragiczny. Współczucie nie może jednak zostać przekształcone w narzędzie walki politycznej. Przypisywanie Izraelowi głodu czy celowego okrucieństwa bez uznania roli organizacji terrorystycznych jest nie tylko nieścisłe — ostatecznie przedłuża cierpienie tych samych społeczności, na których dobro się powołuje.

Europa musi zdecydować, czy poszukuje prawdy, czy jedynie potwierdzenia własnych ideologicznych założeń. Uczciwa analiza wymaga uznania zarówno złożoności wojny, jak i odpowiedzialności tych, którzy ją rozpoczynają i podtrzymują. Demokracja walcząca o przetrwanie zasługuje na kontrolę, ale zasługuje też na sprawiedliwość.

Dopóki nie zostanie przywrócona jasność moralna, ten ponury obraz będzie się utrzymywał: świat, w którym język zostaje odwrócony, odpowiedzialność zaciera się, a Izrael oceniany jest nie na podstawie faktów, lecz narracji stworzonej w celu podważenia jego legitymacji.

Link do oryginału: https://www.jns.org/opinion/column/europes-moral-inversion-on-israel?utm_source=substack&utm_medium=email

JNS, 20 kwietnia 2026

Fiamma Nirenstein jest włosko-izraelską dziennikarką, autorką i starszą badaczką w Jerusalem Center for Security and Foreign Affairs (JCFA). Doradczyni izraelskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych ds. antysemityzmu, była posłanką do parlamentu włoskiego (2008–2013), gdzie pełniła funkcję wiceprzewodniczącej Komisji Spraw Zagranicznych. Współzałożycielka Friends of Israel Initiative, autorka 15 książek, w tym October 7, Antisemitism and the War on the West, oraz jedna z czołowych komentatorek kwestii Izraela, Bliskiego Wschodu, Europy i walki z antysemityzmem.

Najważniejsze wnioski:

„The Guardian” twierdzi, że izraelscy żołnierze dopuszczali się napaści seksualnych na Zachodnim Brzegu, jednak jego stwierdzenie, że IDF „nie udzieliły odpowiedzi”, jest fałszywe.
Cała historia opiera się na raporcie organizacji pozarządowej mającej udokumentowane powiązania polityczne i afiliacje z Hamasem.
Anonimowe zeznania bez dat, dowodów i weryfikacji są przedstawiane jako fakty, co rodzi poważne pytania o standardy dziennikarskie.

Najnowszy reportaż w „The Guardian” o rzekomych napaściach seksualnych dokonywanych przez izraelskich żołnierzy na Zachodnim Brzegu ma wywołać szok. Przedstawia niepokojące świadectwa ujęte jako część szerszego wzorca nadużyć.

Jednak cała historia załamuje się w dwóch zasadniczych punktach: wprowadzającym w błąd twierdzeniu o reakcji izraelskiej armii oraz oparciu się na poważnie niewiarygodnym źródle.

Na końcu artykułu czytelnicy dowiadują się: „Siły Obronne Izraela nie odpowiedziały na pytania dotyczące zarzutów o nadużycia seksualne ze strony żołnierzy”.

Sugestia jest jasna: IDF zignorowały zarzuty.

To nieprawda.

Zapytane przez HonestReporting, IDF udzieliły szczegółowej odpowiedzi:

Twierdzenie o systematycznej przemocy seksualnej ze strony żołnierzy IDF jest bezpodstawne i oderwane od rzeczywistości.

Raport został opublikowany bez dania IDF jakiejkolwiek możliwości zbadania przywołanych w nim incydentów, co podważa wiarygodność przedstawionych w nim zarzutów. IDF działają zgodnie z obowiązującym prawem i wiążącymi procedurami oraz przywiązują najwyższą wagę do ograniczania szkód wobec ludności cywilnej i poszanowania godności ludzkiej we wszystkich działaniach operacyjnych.

Jeśli zostaną przedstawione wystarczające szczegóły wskazujące na wyrządzenie szkody lub odstępstwo od prawa i procedur, sprawa zostanie zbadana i odpowiednio rozpatrzona. Podkreślamy, że każda osoba, która uważa, że została poszkodowana przez obywateli Izraela, ma prawo złożyć skargę na policji izraelskiej, właściwej w takich sprawach.

Według jednostki rzecznika IDF reporterka Emma Graham-Harrison została poinformowana, że sprawa jest analizowana.

Przedstawienie tego jako „braku odpowiedzi” nie jest drobnym pominięciem. Wprowadza czytelników w błąd, sugerując, że armia odmówiła odniesienia się do zarzutów, podczas gdy w rzeczywistości je rozpatrywała.

HonestReporting skontaktowało się z „The Guardian”, domagając się sprostowania. W każdym profesjonalnym materiale odpowiedź strony, której dotyczą zarzuty, powinna być wyeksponowana, a nie ukryta lub pominięta.

Źródło obciążone problemami

Poza tym artykuł opiera się niemal wyłącznie na dokumencie opracowanym przez West Bank Protection Consortium, opisanym jako inicjatywa humanitarna kierowana przez Norwegian Refugee Council (NRC).

Taki opis sugeruje neutralność. Rzeczywistość jest bardziej złożona.

NRC nie jest niezależnym organem śledczym. Stanowi część sieci organizacji pozarządowych, które wielokrotnie poddawano analizie pod kątem stronniczości politycznej. Według NGO Monitor niektórzy członkowie NRC byli wcześniej ujawniani jako powiązani z Hamasem i PFLP — obiema organizacjami uznawanymi za terrorystyczne.

Żaden z tych kontekstów nie pojawia się w raporcie.

A gdy źródło zostaje właściwie zrozumiane, luki dowodowe stają się niemożliwe do zignorowania:

Zeznania są anonimowe
Nie podano dat ani miejsc
Nie złożono żadnych skarg
Nie przedstawiono dowodów kryminalistycznych
Brak niezależnej weryfikacji

Mimo to raport formułuje daleko idące wnioski, łącząc nawet rzekome nadużycia seksualne z wysiedleniem Palestyńczyków:

Inne zgłaszane formy przemocy obejmują oddawanie moczu na Palestyńczyków, wykonywanie i rozpowszechnianie poniżających zdjęć związanych i rozebranych osób, nękanie kobiet korzystających z toalet oraz groźby przemocy seksualnej wobec kobiet. Studia przypadków są anonimowe ze względu na stygmatyzację związaną z przemocą seksualną.

Zgodnie z raportem ataki o charakterze seksualnym przyspieszały wysiedlenie Palestyńczyków. Ponad dwie trzecie badanych gospodarstw domowych wskazało rosnącą przemoc wobec kobiet i dzieci, w tym molestowanie seksualne dziewcząt, jako punkt zwrotny w decyzji o opuszczeniu miejsca zamieszkania — podało konsorcjum.

Czytelnicy nie otrzymują więc potwierdzonego materiału reporterskiego, lecz łańcuch niezweryfikowanych twierdzeń przefiltrowanych przez upolitycznione ramy. Zwykle powinno to skłaniać do ostrożności. Jednak dla Graham-Harrison z „The Guardian” staje się to fundamentem narracji. Tym bardziej uderzające, że doświadczona reporterka, znająca surowe stanowisko IDF wobec naruszeń w swoich szeregach, zdaje się tej narracji nie kwestionować.

Tak nie powinno się prowadzić poważnych materiałów o przemocy seksualnej. Waga takich zarzutów wymaga najwyższych standardów weryfikacji — właśnie ze względu na ich konsekwencje. Przedstawianie ich bez należytej kontroli, przy jednoczesnym pomijaniu kluczowego kontekstu dotyczącego źródła i reakcji armii, nie jest odpowiedzialnym dziennikarstwem.

To nagłośnienie, które w tym przypadku służy określonemu celowi: od 2023 roku NRC opublikowała liczne raporty przedstawiające Izrael w skrajnie negatywnym świetle, często bez większego oddźwięku w głównych mediach międzynarodowych. Aż do teraz.

Najnowszy raport pojawia się zaledwie kilka dni po szczegółowym śledztwie „Daily Mail”, które ujawniło seksualne wykorzystywanie kobiet w Gazie przez terrorystów Hamasu — materiale opartym na bezpośrednich świadectwach i relacjach z miejsca zdarzeń, który jednak nie zyskał porównywalnej uwagi.

Artykuł „Daily Mail” podważał dominującą narrację, podczas gdy tekst „The Guardian” ją wzmacnia.

Kontrast jest uderzający. Gdy zarzuty — nawet słabo udokumentowane — obciążają Izrael, są nagłaśniane. Gdy udokumentowane nadużycia obciążają Hamas, są marginalizowane.

Nie oznacza to, że nadużycia nie mogą mieć miejsca w strefach konfliktu. Mogą — i zarzuty zawsze należy traktować poważnie.

Jednak traktowanie ich poważnie oznacza zadawanie trudnych pytań:

Kto formułuje zarzut?
Jakie dowody go potwierdzają?
Jaka jest odpowiedź strony oskarżanej?

W tym przypadku pytania te są albo ignorowane, albo odpowiedzi na nie są wybiórcze.

Zamiast tego czytelnikom przedstawia się narrację opartą na anonimowości, ukształtowaną przez niewiarygodne źródło i pozbawioną kluczowego kontekstu — przy jednoczesnym pominięciu odpowiedzi IDF.

To nie jest dziennikarstwo śledcze.

To aktywizm przebrany za reportaż.

A gdy fundamenty są tak słabe, cała historia się rozpada.

Link do oryginału: https://honestreporting.com/misleading-and-unreliable-the-guardians-sexual-assault-story-unravels/

Honest Reporting, 23 kwietnia 2026

EGIPSKI PREZYDENT Gamal Abdel Nasser pośredniczy w zawieszeniu broni między Jaserem Arafatem a królem Jordanii Husajnem podczas nadzwyczajnego szczytu Ligi Arabskiej w Kairze 27 września 1970 r. Nasser zmarł następnego dnia na zawał serca. (źródło: VIA WIKIMEDIA COMMONS)

Bestsellerowa książka adwokata Alana Dershowitza z 2003 roku The Case for Israel była dla wielu wadliwa już chociażby z tego powodu, że jej autor jest Żydem i Amerykaninem. To temat, którym najlepiej zajmuje się ktoś „z wewnątrz” – i nie Żyd, lecz Arab. Arab obdarzony ciekawością intelektualną, uczciwością, odwagą i warsztatem dziennikarskim. Libańsko-iracki dziennikarz i badacz Hussain Abdul-Hussain spełnia te kryteria.

Jego najnowsza praca z zakresu analizy politycznej i esejów The Arab Case for Israel to książka, którą poleciłabym ponad wszystkie inne każdemu, kto szczerze chce zrozumieć utrwalony konflikt między Żydami a Arabami w Izraelu.

Wychowany w Bejrucie, Bagdadzie i Baalbek, Abdul-Hussain jako dziecko był świadkiem izraelskich nalotów, jako młody człowiek uczestniczył w antyizraelskich protestach, relacjonował wydarzenia na Bliskim Wschodzie dla bejruckiego The Daily Star, a następnie zagłębił się w rygorystyczne badania, które obaliły jego wcześniejsze błędne wyobrażenia.

Argumentacja Abdul-Hussaina na rzecz Izraela opiera się na dekadach osobistych doświadczeń w świecie arabskim, latach pracy w Bejrucie, Kuwejcie i Waszyngtonie jako dziennikarz i analityk polityczny – obecnie jest pracownikiem badawczym w Foundation for Defense of Democracies – oraz autentycznej znajomości świata arabskojęzycznego, źródeł hebrajskich i zachodnich postaw wobec Bliskiego Wschodu.

Jego skrupulatna analiza i wyczerpująco udokumentowana prezentacja faktów historycznych podważają fundamentalne, a zarazem fikcyjne lub oparte na niewiedzy narracje dominujące w arabskich i zachodnich progresywnych dyskusjach o Izraelu. Każdy mógłby dotrzeć do tych informacji, lecz niewielu zadaje sobie ten trud.

Ta niezwykła praca nie jest jedynie demaskowaniem dekad szkodliwej propagandy.

Autor formułuje dwie przekonujące ogólne tezy: że państwo żydowskie jest korzystne dla Arabów oraz że Arabowie nigdy nie przedstawili spójnej alternatywy, skupiając się na wyobrażonej przeszłości zamiast na wyobrażonej przyszłości.

„Palestyńczycy zawsze chcieli cofnąć wskazówki zegara, ale do jakiego momentu właściwie?… Problem Palestyńczyków polegał na tym, że niezależnie od wybranego okresu historycznego nie znaleźliby czasu, w którym Arabowie Palestyny byli suwerenni na tej ziemi” – pisze.

„W całej historii jedynymi miejscowymi, którzy kiedykolwiek byli suwerenni na obszarze między rzeką Jordan a Morzem Śródziemnym, byli… Żydzi.”

A także:

„Palestyńczycy nigdy nie przyznali się do swojej niezdolności wyobrażenia sobie przyszłej, nowoczesnej Palestyny ani do porażki w zbudowaniu choćby jednej nowoczesnej instytucji w swojej historii, nie mówiąc już o stworzeniu i zarządzaniu funkcjonującym państwem, które nie byłoby rodzajem średniowiecznego islamskiego emiratu, jaki Hamas stworzył w Gazie po 2007 roku.”

Arabowie powinni dążyć do pokoju z Izraelem „z przekonania”
Arabowie powinni dążyć do pokoju z Izraelem – pisze – nie „z rozpaczy czy strachu, lecz z przekonania, że jako przyjaciel i sojusznik państwo Izrael jest dla Arabów znacznie bardziej wartościowe niż jego usunięcie i zastąpienie Palestyną, która w najlepszym razie byłaby państwem przeciętnym.”

Gdy Abdul-Hussain przybył do Stanów Zjednoczonych w 2004 roku, uczył się hebrajskiego, aż osiągnął biegłość pozwalającą mu czytać i słuchać Izraelczyków debatujących w ich ojczystym języku.

„Moim największym zaskoczeniem było to, że – wbrew temu, co większość Arabów i ja sam sądziliśmy – Izraelczycy nie byli obsesyjnie skupieni na zabijaniu Arabów. Żydzi na całym świecie mieli własną historię, która miała sens” – pisze.

Jego badania wykazały, że „kiedy OWP została założona w 1964 roku, jej głównym celem było przyłączenie się do Zjednoczonej Republiki Arabskiej Nassera, która utraciła Syrię w 1961 roku i nie zdołała zaanektować Jemenu po 1962 roku. Palestyna była projektem Nassera – zarówno po to, by zemścić się na jego rywalach, Jordanii i Arabii Saudyjskiej, które utrudniły mu aneksję Jemenu, jak i by zrekompensować utratę Syrii i Jemenu w jego unii. Tak silny był wpływ nasseryzmu na deklarację OWP i Palestyny, że Arabia Saudyjska głosowała wówczas w Lidze Arabskiej przeciwko utworzeniu Palestyny.”

Abdul-Hussain zauważa:

„Od czasu, gdy muzułmanie zdobyli władzę nad Żydami i innymi w regionie, traktowali ich tak samo, jak traktowali siebie nawzajem: poprzez przymus i przemoc. Początkowo było to typowe dla imperiów podporządkowujących sobie podbite ludy. Jednak po upadku Imperium Osmańskiego nabrało to cech nacjonalistycznych – i wtedy dopracowano narrację o Palestynie, przekształcając ją w wyobrażoną narodowość, którą widzimy dziś: taką, która twierdzi, że niesprawiedliwie utraciła suwerenność na rzecz państwa żydowskiego, mimo że nigdy nie istniała jako suwerenne państwo.”

W odniesieniu do wybuchowego tematu Jerozolimy odkrył, że „przez ponad dwa tysiąclecia, odkąd język arabski zaczął się kształtować, nie było żadnej arabskiej ani muzułmańskiej dynastii, która uznawałaby Jerozolimę za swoją stolicę.”

Te i wiele innych odkryć doprowadziły go do przekonania, że „być może jeśli Arabowie, w tym Palestyńczycy, uświadomią sobie, że ich tożsamość narodowa nie jest tak starożytna i niezmienna, jak sądzą, łatwiej będzie im wymienić ją na bardziej użyteczne korzyści, takie jak wyższy poziom życia.”

Abdul-Hussain wzywa Arabów do autorefleksji i znaczącej zmiany punktu widzenia „nie tylko po to, by pozwolić Żydom żyć w pokoju, lecz także dla lepszej przyszłości Palestyńczyków i wszystkich Arabów.”

Jeśli kiedykolwiek zdecydują się „przedłożyć mierzalny wyższy standard życia nad niemierzalne, wytworzone i manipulacyjne pojęcia dumy, godności i suwerenności narodowej, uświadomią sobie, że pokój z Izraelem – a nie jego pokonanie – jest ich prawdziwym zwycięstwem.”

Jakby zdając sobie sprawę z tego, jak naiwnie to brzmi, autor bez ogródek przedstawia poważne bariery kulturowe stojące na drodze do tak radykalnej zmiany.

„To Palestyńczycy muszą zostać wyzwoleni, a nie Palestyna” – stwierdza.

„Społeczeństwo arabskie jest dziś być może jednym z najbardziej brutalnych na świecie… czy to w postaci milicji, bandytów, tajnej policji, zbirów, zbrodni honorowych czy przemocy domowej. Tymczasem teraz, gdy teoria ‘dekolonizacji’ stała się modna w zachodnim środowisku akademickim, niewystarczające tradycje islamskie, które powinny zostać zastąpione nowoczesnymi ideałami, są wychwalane jako rdzenne.”

Abdul-Hussain nie ma też złudzeń co do prawdopodobnej reakcji na swoje pisma. „Nie mam złudzeń co do obelg, inwektyw czy czegoś gorszego, jakie tezy przedstawione w tej książce na mnie sprowadzą” – pisze.

Książka analizuje również szereg powiązanych zagadnień, w tym stale zmieniające się geopolityczne przeszkody dla pokoju („Katar ze swoją soft power oraz islamistyczny Iran z jego milicjami w Libanie, Iraku i Jemenie”); chorowity model pokoju na poziomie rząd–rząd Egiptu i Jordanii w kontraście do zdrowego modelu relacji między ludźmi w ramach Porozumień Abrahamowych; oraz „destrukcyjną politykę, jaką islamizacja przyniosła na scenę amerykańską.”

Obszerna część poświęcona historii regionu – aż po czasy współczesne – powinna być obowiązkową lekturą w każdej amerykańskiej instytucji szkolnictwa wyższego. Dobrze udokumentowano, że studenci i wykładowcy uczestniczący w antyizraelskich demonstracjach niewiele wiedzą o Izraelu, jego sąsiadach i o tym, jak konflikt zmieniał się na przestrzeni czasu. Uważam się za osobę dość dobrze poinformowaną, a mimo to wiele nauczyłam się z tej części, zwłaszcza o wewnętrznych uwarunkowaniach politycznych kształtujących działania sąsiadów Izraela.

The Arab Case for Israel jest wypełniona po brzegi cytatami wartymi przytoczenia. Wybierając kilka do zaprezentowania na tej ograniczonej przestrzeni, skupiłam się na tych dotyczących wzrostu islamizmu i jego konsekwencji:

„Wraz z tym, jak islamizm zastąpił arabski nacjonalizm, islamistyczna niechęć do Żydów zastąpiła antysemityzm arabskiego nacjonalizmu. … Arabowie przeszli od dążenia do odzyskania arabskiej prowincji Palestyny i przyłączenia jej do wyobrażonego większego narodu arabskiego do prowadzenia zero-jedynkowej wojny religijnej między islamem a judaizmem.”

„Irańczycy przejęli od Egipcjan ideę, że islam nie jest jedynie religią, lecz całościowym kodeksem społecznym i politycznym, przewyższającym wszystkie inne światowe doktryny.”

„Hezbollah nie został utworzony, by wyzwolić Liban ani Palestynę. Powstał jako jedno z ramion islamistycznego Iranu w jego globalnej walce przeciwko Ameryce i Zachodowi.”

„Aktywiści arabskiego i muzułmańskiego pochodzenia w USA wyraźnie popierają islamizm jako system nadrzędny wobec demokracji i zachodnich ideałów. … Wojna z Izraelem, liberalną demokracją, jest jednym z ich frontów… [i] dla arabskich islamistów prowadzących walkę z Zachodem wewnątrz krajów zachodnich jest jedynie krokiem na drodze do realizacji wizji zniszczenia zachodniej cywilizacji jako całości.”

Choć znaczna część książki może pozostawić czytelnika bez nadziei na przezwyciężenie złożonej sieci nienawiści, intryg i polityki w kierunku ideału wzajemnego zrozumienia i pokoju na Bliskim Wschodzie, na jej kartach pojawiają się także pewne przebłyski pozytywów.

W rozdziale o Porozumieniach Abrahamowych Abdel-Hussain pisze: „Setki tysięcy Arabów, których kraje nie utrzymują stosunków z Izraelem, mieszkają w ZEA, a wielu z nich ma teraz okazję zobaczyć Izraelczyków z bliska – jako zwykłych ludzi, takich jak oni sami. Takie doświadczenia uczłowieczyły Izraelczyków i Izrael w oczach wielu moich przyjaciół i członków rodziny mieszkających w Dubaju i Abu Zabi.”

Abdel-Hussain przyznaje, że jego obserwacje dotyczące pojawiających się kwestii, takich jak Syria po Assadzie, z konieczności są niepełne lub szybko się dezaktualizują w obliczu dynamicznych wydarzeń na świecie. Książka ukazała się 26 lutego, a już tydzień później rozdział o Iranie mógłby wymagać poważnej aktualizacji. Niemniej jednak przedstawione przez autora tło historyczne i wgląd „od środka” pozostają pouczające i wartościowe.

Czy ta ważna książka rzeczywiście przyczyni się do poszerzenia wiedzy, a być może nawet zmiany poglądów – zwłaszcza w mediach i na kampusach uniwersyteckich – czy też jej wpływ pozostanie ograniczony do proizraelskiej „bańki”, dopiero się okaże. Tak czy inaczej, osoby szczerze pragnące lepiej zrozumieć ten trudny do rozwiązania konflikt powinny umieścić The Arab Case for Israel na szczycie swojej listy lektur.

THE ARAB CASE FOR ISRAEL AND OTHER ESSAYS FROM A DISTANT CONFLICT
Hussain Abdul-Hussain
Wicked Son / Z3 Institute for Jewish Priorities
330 stron; 18,99 USD

Link do oryginału: https://www.jpost.com/middle-east/article-892537?utm_source=substack&utm_medium=email

Jerusalem Post 12 kwietnia 2026

Defiance: A Memoir of Awakening, Rebellion, and Survival in Syria

Defiance: A Memoir of Awakening, Rebellion, and Survival in Syria – opublikowana przez wydawnictwo Viking 24 lutego 2026 roku.

Syryjska fotoreporterka Loubna Mrie urodziła się w 1991 roku. Ojciec Mrie był zabójcą na usługach reżimu Assada. Mrie opisuje stosunkowo uprzywilejowane dzieciństwo, po którym nastąpiło pogorszenie warunków życia po rozwodzie rodziców. Była świadkiem syryjskiej wojny domowej (2011–2024), a następnie sama wzięła w niej udział. Jej zaangażowanie doprowadziło do zerwania relacji z ojcem. Ostatecznie Mrie wyjechała do Stanów Zjednoczonych, gdzie mieszka do dziś.

Defiance to jedna z najbardziej niezwykłych książek, jakie kiedykolwiek czytałam. Styl pisarski jest wyrafinowany. Zmysłowe winiety angażują wzrok, słuch, węch, smak i dotyk czytelnika. Opisy początkowo przywołują Syrię uprzywilejowanej dziewczynki: zapach banknotów w gotówkowych prezentach od ojca, zapach lakieru do włosów podczas randkowych wieczorów, gdy dziewczęta spacerują nadmorską promenadą. Książka rozwija się i wchodzimy w Syrię ogarniętą wojną, widzianą oczami odważnej dziennikarki. Trafiamy do mieszkania, którego Loubna nigdy nie sprzątała, aż do momentu, gdy randka z atrakcyjnym amerykańskim pracownikiem humanitarnym skłania ją do uporządkowania go przed jego przybyciem. Jesteśmy świadkami wykrwawiania się na ulicach Syrii demonstrantów postrzelonych przez rządowych zbirów. Wzdrygamy się na widok owrzodzeń szpecących twarze ofiar leiszmaniozy, wywoływanej przez ukąszenia muchówek.

Defiance jest książką intymną, napisaną z bezkompromisową odwagą i głębokim wglądem właściwym najwybitniejszej literaturze. Zbyt wielu autorów, opisując swoje przygody w strefach zagrożenia, przedstawia siebie jako nieskazitelnych bohaterów. Mrie jest na tyle pokorna i na tyle ceni prawdę, że ukazuje zarówno dobre, jak i złe oraz odrażające aspekty własnego charakteru. Podejrzewam, że jest znacznie bardziej godna podziwu, niż sama to dostrzega. W swoim pisarstwie ujawnia również podziw dla tych, którzy oddali życie za swoje ideały. Mam nadzieję, że zdoła przezwyciężyć poczucie winy ocalałej, które może ją prześladować.

Maksyma Carla Rogersa „im bardziej osobiste, tym bardziej uniwersalne” znajduje zastosowanie w twórczości Mrie. Badając własne motywacje, reakcje i postrzeganie świata, pogłębia nasze zrozumienie samych siebie. Tak — gdybyśmy zostali wychowani tak jak ona, również mielibyśmy trudność z wyrażeniem sprzeciwu wobec nawet takiego potwora jak Hafez al-Assad. Tak — gdybyśmy przeżyli to, co ona, być może także popadlibyśmy w alkoholizm, przypadkowe relacje i stany utraty pamięci.

Chciałabym nadal uczyć. Miałam wielu studentów muzułmańskich i/lub z Bliskiego Wschodu i często zadawałam lektury autorstwa kobiet muzułmańskich lub o nich. Należały do nich m.in. opis własnego obrzezania autorstwa Nawal el Saadawi z książki The Hidden Face of Eve, tekst Leili Ahmed „Women and the Advent of Islam” z czasopisma Signs, I Am Malala Malali Yousafzai, In the Land of the Blue Burqas Kate McCord, prace Yasmine Mohammed i Ayaan Hirsi Ali oraz zbiór folkloru Speak Bird Speak Again. Defiance to natychmiastowy klasyk, który powinien stać na tej samej półce co wszystkie te książki.

Podobnie jak wiele szczegółowych pamiętników powstających w trakcie historycznych wydarzeń, Defiance uczy czytelnika zarówno o szerokiej historii geopolitycznej — w tym przypadku o Syrii i szerzej o Bliskim Wschodzie — jak i o jego własnym kraju oraz własnym wnętrzu. Doświadczyłam tego skrzyżowania historii i ludzkiego serca w słowach i zapłakanych oczach moich studentów z Bliskiego Wschodu podczas syryjskiej wojny domowej. Moi studenci byli zdruzgotani. Chcieli, by świat dostrzegł cierpienie ich ojczyzny. Byli zdezorientowani. Dlaczego Ameryka, Zachód lub ktokolwiek nie mógł uratować ich bliskich? Nikt ich nie ratował, a oni stawali się gniewni i cyniczni.

Nie tylko moi studenci, ale i cały świat wstrząsnął się. Syryjska wojna domowa doprowadziła do ucieczki około 6,8 miliona uchodźców, co wywołało kryzysy polityczne w Europie. Niewątpliwie Zachód wolałby bezpieczną, stabilną, demokratyczną Syrię. W obliczu nieprzezwyciężonych realiów taka Syria była — i być może nadal jest — niemożliwa do urzeczywistnienia.

Syria składa się z wielu sekt, z których wiele uważa za swój obowiązek nienawidzić, zwalczać, a nawet zabijać członków innych wyznań islamu, postrzeganych jako niewierne. W Syrii są nie tylko chrześcijanie, Żydzi, Druzowie i muzułmanie, ale także odłamy ortodoksyjnego islamu. Dyktator Hafez al-Assad wykorzystał te podziały, dokonując zamachu stanu dekady temu i utrzymując władzę swojej rodziny przez około pięćdziesiąt lat. Jego mniejszość — alawici — jest przez sunnitów uznawana za muszrikun, czyli politeistów. Jak podaje Al Monitor: „Alawici byli prześladowani przez państwa Umajjadów, Abbasydów, Mameluków i Osmanów, które po zajęciu Lewantu w 1516 roku dokonywały masakr Alawitów… Władze mameluckie i osmańskie wykorzystywały fatwy jako religijne uzasadnienie zabijania Alawitów.”

Assad wykorzystywał strach Alawitów oraz ogólny lęk przed wojną domową, aby utrzymać władzę. Czynił to poprzez brutalne tortury, zwykle wykonywane przez współwyznawców. Być może najbardziej znaną zbrodnią reżimu była masakra w Hamie w 1982 roku. Szacunki liczby ofiar cywilnych wahają się od pięciu do czterdziestu tysięcy. Siły rządowe były w dużej mierze alawickie, a ofiary głównie sunnickie, częściowo związane z Bractwem Muzułmańskim.

Alawici z kolei przywołują własną historię prześladowań przez sunnitów jako uzasadnienie swojego lęku. Gdy władza rodziny Assadów zaczęła słabnąć, demokracja nie wkroczyła do kraju jak długo oczekiwany gość honorowy. Reżim upadł 3 grudnia 2024 roku, ale walki i zabójstwa nie ustały. W marcu 2025 sunnici dokonali masowych mordów Alawitów. W listopadzie 2025 BBC informowało o zamachach na chrześcijan i Alawitów. „Kiedy rozmawiali z przyjacielem przy kawie i papierosach, zostali obsypani gradem kul. Do zabójstwa doszło w wiosce Anaz w Wadi al-Nasara, Dolinie Chrześcijan.” BBC odnotowało, że „po przetrwaniu wojny niektórzy Alawici zastanawiają się, czy przetrwają pokój.” Czternastoletnia Alawitka została zamordowana podczas świętowania sukcesu w szkole. Ghina była „najlepszą z córek” — „taka bystra, tak dobra w nauce, uzależniona od nauki, z tyloma planami”. Kochała koszykówkę i chciała studiować prawo.

W grudniu 2025 raport Steptoe wskazywał, że

„starcia zbrojne trwają w całym kraju… od początku 2025 roku co najmniej 590 osób, w tym dzieci, zginęło od min lądowych”. Krótko mówiąc, choć obraz cierpienia w Syrii jest druzgocący, Zachód nie mógł i nie może jej uratować. Nikt nie może uratować kraju, w którym tożsamość jednostki opiera się przede wszystkim na przynależności plemiennej, a nie na wspólnym człowieczeństwie.

Taki światopogląd pomaga zrozumieć zachowanie ojca Loubny. Nie widział jej jako unikalnej osoby, lecz jako „Alawitkę”, „córkę”. Gdy próbowała być sobą, łamała zasady plemienne. Jej rodzina była gotowa użyć przemocy, by ją za to ukarać.

Moi studenci również idealizowali Syrię — jej jedzenie, relacje międzyludzkie — choć żyli w Ameryce, którą jednocześnie krytykowali. Oskarżali Zachód o brak interwencji. Tymczasem podstawowa analiza kosztów i korzyści pokazuje absurd przemocy napędzanej tożsamością plemienną. Dopóki znaczna część społeczeństwa nie zmierzy się z tym faktem, Syria pozostanie krajem niebezpiecznym i ubogim.

W tym sensie książka nie ma szczęśliwego zakończenia — przynajmniej nie dla Syrii. Sama Mrie być może odnalazła względne bezpieczeństwo, ale los jej kraju pozostaje niepewny.

Mrie ukazuje syryjskie gniazdo szerszeni — rywalizujące ze sobą sekty i ich niemożliwe do pogodzenia wizje przyszłości Syrii — poprzez swoje doświadczenia najpierw jako młodej, naiwnej, uprzywilejowanej córki skorumpowanego alawickiego zabójcy, później jako wykorzenionej dziennikarki relacjonującej rewolucję, a następnie wzrost znaczenia ISIS.

Kiedy czytałam tę książkę Mrie raz po raz wydawała się idealnie ustawiona do spotkań z historią dziejącą się na jej oczach, mówiłam sobie: „Życie tej kobiety jest tak filmowe, że aż wydaje się nierzeczywiste”. Sama Mrie mówi w pewnym momencie to samo. „To wydaje się fikcją; to nie może być prawda”. Powiem jednak tyle: nawet gdyby Defiance okazała się powieścią, a nie wspomnieniem, i tak byłaby znakomitą lekturą. Moja recenzja poniżej będzie zawierała wiele „spoilerów”. Radzę zainteresowanym przerwać czytanie tej recenzji teraz, ominąć spoilery poniżej, przeczytać książkę, a potem wrócić i porównać moje notatki, czytając resztę recenzji.

Defiance otwiera scena, w której młoda Loubna odwiedza wraz ze swoją babką od strony matki grób alawickiego szejka. Grób przykryty jest zieloną tkaniną. Tkanina była całowana i obmacywana przez niezliczonych pielgrzymów. Jest brudna i cuchnąca. Babka zachęca małą Loubnę, by pocałowała tę tkaninę. Loubna nie chce. Powiedziano jej: „Skróć język”, czyli po prostu „zamknij się”. „Dobry Alawita musi być posłuszny. Bez pytań”. Loubna nie jest posłuszna. I tak zaczyna swoje życie sprzeciwu.

Alawickie kobiety nie muszą zakrywać włosów, ale nadal są podporządkowane mężczyznom. Mrie ukazuje to podporządkowanie poprzez opisy życia rodzinnego. Po wylewnych zalotach wobec jej matki Jawdat, jej ojciec, staje się „nieznośnie brutalny”. Kiedy rodzi się Loubna, ojciec chce nadać jej imię jednej ze swoich kochanek. Matka się nie zgadza. „Ciężar córek nosi się aż do śmierci” — Mrie przywołuje arabskie przysłowie. Małżonkowie ostatecznie się rozwodzą. W społeczeństwach arabskich, pisze Mrie, rozwód jest uznawany za winę kobiety. Matka Mrie czasem bije małą Loubnę tak mocno, że zostawia siniaki, i zmusza Loubnę oraz jej siostrę Alię do telefonowania do ojca z błaganiem o alimenty, ale jednocześnie daje jasno do zrozumienia, że kocha swoje córki.

Jako uczennica Mrie jest zmuszana, wraz z innymi dziećmi, do skandowania haseł poparcia dla Hafeza al-Assada. Nazywają go „ojcem”. Jako dziecko Mrie wzrusza się do łez, kiedy widzi go w telewizji. W szkole słabsi uczniowie są maltretowani przez nauczyciela. Niektórych bije się publicznie grubym kijem. Jako dziecko wpływowego członka reżimu Assada Mrie otrzymuje preferencyjne traktowanie.

Uczniów uczy się, że Holokaust nigdy się nie wydarzył; został wymyślony po to, by ułatwić Żydom zdobycie własnego państwa. Uczy się ich także czcić zamachowca-samobójcę jako bohatera. Wybory są manipulowane tak, by zagwarantować Assadowi stuprocentowe poparcie. Córki muszą całować ojca po rękach i stopach, by zapewnić sobie spadek po nim. Ciotka przepisuje magiczne zaklęcie, które ma poprawić zachowanie Jawdata. Mimo zaklęcia Jawdat nadal znęca się nad rodziną. Wrzeszczy do córki, że jest „dziwką”. Swoją żonę również nazywa „dziwką”, bo, jego zdaniem, nie okazuje dość szacunku jego praniu. Mimo to matka Mrie nieustannie próbuje manipulować córkami, by oczarowały swojego ojca. Kiedy zachowuje się wobec nich nienawistnie, była żona obwinia córki, a nie jego. Gdy w 2000 roku Hafez al-Assad umiera, a władzę przejmuje jego syn Baszar, ciotka Mrie fantazjuje, że Baszar poślubi jej córkę, słynną z urody; ta córka ma zaledwie dziesięć lat.

Choć ojciec Mrie, Jawdat, i jego dalsza rodzina nie są bez skazy, czasami Mrie i jej siostra korzystają z przywilejów; mogą na przykład odwiedzić park rozrywki, choć jest on oficjalnie zamknięty. Nawet taka niewinna przyjemność ma jednak swoją cenę. Rozpuszczony kuzyn, który wprowadza je do parku, dręczy swoje krewne. Kiedy jedna z nich się opiera, depcze ją i bije, podczas gdy służąca patrzy i nie interweniuje. Gdy umiera babka Mrie od strony ojca, ciotka, która przez lata zarządzała jej nieruchomościami na wynajem, nie dziedziczy majątku; zamiast niej dostają go wujowie Mrie, którzy niczego nie prowadzili. Wszyscy, łącznie z ciotką oszukaną przy podziale spadku, uznają to za coś normalnego.

Mrie wraz z kolegami z klasy oszukuje w szkole. Nauczyciele też oszukują, mówiąc uczniom, jakie łapówki mają wręczyć, i przekazując pytania egzaminacyjne dzieciom z wpływowych rodzin. A jednak Mrie oblewa ważne egzaminy. Jej ojciec jest zachwycony. Nie chce wykształconej córki; chce uległej, która szybko poślubi Alawitę.

Pewnego dnia Mrie uświadamia sobie, że jej ojciec sypia nie tylko z kolejną kochanką, ale także z dwunastoletnią córką tej kochanki. Kochanka zmusza również swoją córkę do sypiania z innymi klientami. Kiedy Mrie odkrywa ohydne zachowanie ojca, Jawdat próbuje ją przekupić, wręczając jej pieniądze. Mrie nienawidziła ojca, ale w swoim społeczeństwie nie miała żadnego wyjścia. Zgłoszenie gwałtu na dziecku nie przyniosłoby sprawiedliwości, a prawdopodobnie doprowadziłoby do jej śmierci, a być może także do śmierci dziecka-ofiary. Tak czy inaczej, Mrie nie chciała przyjąć od ojca pieniędzy na operację nosa — tę samą operację, którą przeszli niemal wszyscy w jej rodzinie, żeby wyglądać mniej bliskowschodnio.

W grudniu 2010 roku Mohamed Bouazizi, młody tunezyjski sprzedawca warzyw, gnębiony przez skorumpowany reżim, dokonuje samospalenia. To wydarzenie uznaje się za początek Arabskiej Wiosny. W Syrii zaczynają się protesty. Rządowa telewizja utrzymuje, że protestujący skandują: „Śmierć Alawitom”. W rzeczywistości rząd kłamie; protestujący wołają o Syrię wolną dla wszystkich sekt. Krążą plotki. „Kobiety w burkach” — czyli ortodoksyjne muzułmanki, nie takie jak Alawitki, które nie zakrywają włosów — trują Alawitów. Katarskie tabletki sprawiają, że Syryjczycy przeklinają Assada. Filmy o protesty są reżyserowane w katarskich studiach. Opłacani przez USA Irakijczycy zatruwają butelki z ketchupem. USA wykonują telefony, które wywołują ataki drgawek. I oczywiście rozchodzi się pogłoska, że za zamieszaniem stoją Izraelczycy. Alawici dochodzą do wniosku, że syryjskie powstanie doprowadzi do ich masowej zagłady. Rodzina Assadów jest ich jedyną ochroną przed rzezią z rąk sunnitów.

Mrie, kobieta nauczona „zapamiętywać, podążać za poleceniami i być posłuszną… co jest niezbędne, by być dobrą kobietą, córką i Syryjką… nigdy nie podnosić głosu i nie sprzeciwiać się”, dołącza do marszu protestacyjnego. Padają strzały. Ludzie uciekają. Ona upada. Jakiś mężczyzna podnosi ją i wynosi w bezpieczne miejsce. Mrie dociera do domu babki. Babka mówi: „Niech Bóg przeklnie twoją duszę”. Rodzina Mrie nie popiera żadnego protestu przeciwko Assadowi.

Ale Mrie wraca, by protestować jeszcze nieraz. W prywatnych mieszkaniach pomaga w leczeniu rannych demonstrantów. To leczenie obejmuje także amputacje kończyn. Szukanie pomocy w szpitalu jest zbyt niebezpiecznie. Jawdat wpada w furię. Odcina Mrie od pieniędzy. Mrie musi znaleźć pracę, ale została wychowana do bezradności, do zależności od mężczyzn. Czuje się bezwartościowa. Rodzina jej nie pomaga. Mówią jej, że powinna się cieszyć, iż ojciec odciął jej kieszonkowe, a nie język. Mrie nagle rozumie: „Nasi ciemięzcy nigdy nie będą naszymi obrońcami”.

Mrie wyprowadza się z alawickiej twierdzy i przenosi do Damaszku. Jej bałaganiarstwo złości współlokatorkę. Nigdy nie nauczyła się sprzątać po sobie. Musi nauczyć się, jak obalić Assada, patriarchat i własne niechlujstwo. Trafia do kipiącej energią grupy młodych, idealistycznych, skłonnych do ryzyka rewolucjonistów. Pochodzą z różnych środowisk — chrześcijańskich, alawickich, sunnickich — ale ślubują, że w nowej Syrii wszyscy będą mieli równe prawa. Zamożni Syryjczycy, zarówno w kraju, jak i za granicą, przekazują pieniądze rewolucjonistom. Ci bogaci ludzie są jednak zbyt ostrożni, by sami publicznie zająć stanowisko.

Mężczyzna imieniem Naji uczy Mrie, jak skutecznie posługiwać się aparatem, by dokumentować rewolucję dla zagranicznych mediów. Świat powinien wiedzieć, co się dzieje. Naji jest ismailitą, wyznawcą kolejnej mniejszościowej gałęzi islamu. Mrie gotuje dla przyjaciół tradycyjne alawickie danie z bulguru. Potrawa jest niejadalna. Nie wybrała wcześniej kamyczków z kaszy. Nigdy nie nauczono jej samodzielności.

Mrie zarabia na fotoreportażu. Wie, za czym stoi: „Jesteśmy przeciwko zabijaniu i więzieniu ludzi; roztrząsanie subtelności polityki wydaje się luksusem”. Mrie musi też uznać własne uprzedzenia, w jednym przypadku wobec Kurdów. Nauczono ją uważać ich za gorszych, nazywać ich „boyaji”, „czyścibut”. „Krawcy ryzykują więzieniem za szycie tradycyjnych kurdyjskich strojów. Nawet mówienie po kurdyjsku uchodzi za przestępstwo”.

Mrie zostaje kurierką. W pewnym momencie przewozi paczki z gotówką. Pieniądze ją kuszą. Ulega i idzie zjeść w eleganckiej restauracji. Uświadamia sobie, że nie można jej ufać w sprawie gotówki, i odmawia kolejnych zadań polegających na przewożeniu pieniędzy. Podczas wizyty w domu Mrie zauważa brak ludzi. „Alawickie wsie opustoszały z młodych mężczyzn. Ponad czterdzieści tysięcy zginęło, walcząc za reżim”.

Syryjczycy — mówi Mrie — są „zafascynowani” USA. „Jeśli ciężko pracowałeś, praca ci się odpłacała. Nie tak jak w Syrii, gdzie powszechnie wiadomo, że tylko znajomości… mogą przynieść sukces i stabilność”. Plemienność niszczy gospodarkę.

Pośród śmierci i chaosu Mrie wciąż dostrzega piękno. „Patrzę, jak słońce wylewa swoje żółtko na chmury, barwiąc je na kolory ciemnego różu i pomarańczy”.

Mrie zaczyna pić. Alawici piją alkohol, który w ortodoksyjnym islamie jest zakazany. Ale Mrie staje się alkoholiczką. To problem dla rewolucjonistki. Mówi rzeczy, które narażają ją samą i innych. Miewa urwane filmy. Rewolucjoniści, z którymi początkowo się związała, zaczynają rozpraszać się po innych krajach. Amer, jej współpracownik, obraża ją. Ona obraża jego. On uderza ją tak mocno, że ma podbite oko. Tyle z ideałów rewolucji. „Żyjąc pod presją, w lęku przed śmiercią przez egzekucję, tortury czy bombardowanie, ludzie potrafią wypuścić potwora, którego tłumili przez całe życie”. Mrie cytuje Lorkę. „Czym jest człowiek bez wolności, Mariano? Powiedz mi. Jak mam cię kochać, jeśli nie jestem wolny? Czy mogę oddać ci serce, jeśli nie należy do mnie?”

Odwiedza zbombardowane miejsce. „Dociera do mnie, że wielu sprzeciwia się powstaniu nie z miłości do rządu, ale dlatego, że ból przekopywania gruzów własnego domu w poszukiwaniu ciał członków rodziny jest bardziej realny niż abstrakcyjne ideały, takie jak demokracja czy wolność”. Zaufany rewolucjonista, który zawiózł Mrie do zbombardowanego miejsca, usiłuje ją zabić, ponieważ jest Alawitką. Ratuje ją mężczyzna, którego zna wyłącznie z internetu (niech to przypomni się następnym razem, gdy ktoś powie, że media społecznościowe nie przynoszą żadnej korzyści). Mrie pyta: „Jaki pożytek z ‘wyzwolenia’, jeśli wyzwoliciel uzna mnie za zdrajczynię tylko dlatego, że jestem Alawitką? … i bez procesu, wedle własnego uznania, skaże mnie na śmierć?”. Ale Mrie jasno pokazuje, że sama również nie jest wolna od własnego dziedzictwa. „Zastanawiam się, czy kiedykolwiek naprawdę uwolnię się od wzorców uległości wpojonych mi od dzieciństwa”.

Mrie wyjeżdża do Turcji. Dzwoni do mamy. Matka nie odbiera telefonu. To, co dzieje się później, jest tak straszne, że zostawię to wam, byście kupili i przeczytali tę naprawdę wartościową książkę i sami odkryli całą grozę tego, co Mrie przetrwała. Po tym, co spotyka jej matkę, Mrie zostaje rozszarpana przez własną społeczność. Współwyznawcy Alawici w Syrii nienawidzą jej; chcą ją zadręczyć na śmierć. Mrie jest niewinna. To nie ma znaczenia. Znaczenie ma to, że jest kobietą i Alawitką, która sprzymierzyła się z nie-Alawitami i ich sposobem życia. Przypomina jej się straszne nagranie jazydzkiej dziewczyny ukamienowanej przez własnych bliskich w Iraku za to, że odważyła się pokochać mężczyznę spoza swojego plemienia. (Mrie może mieć na myśli nagranie zabójstwa siedemnastoletniej Du’a Khalil Aswad.)

Mrie rozpoczyna długi okres pracy dla różnych zachodnich NGO. Trudno jej pogodzić to, co przeżyła w Syrii, z cywilizowanymi, wyłożonymi wykładziną salami konferencyjnymi z poczęstunkiem. Praca dla organizacji pozarządowych jest dobrze płatna i doceniana.

Mrie zaczyna wdawać się w przygodne kontakty seksualne. Pewnego dnia budzi się pokryta siniakami. Nie pamięta, co się stało. Bardzo ją boli, a alkohol i przypadkowy seks są jedyną „terapią”, na jaką pozwala samej sobie. Wraca do Syrii mimo niebezpieczeństwa. Odkrywa, że niektórzy wyzwoliciele w istocie zajmują się grabieżą. Radzą jej, by o tym nie mówiła. Naji, który również jest już w Turcji, nie zgadza się z tym. „Zastępowanie zła inną formą zła nie jest wyzwoleniem. To porażka”.

Mrie po raz kolejny ledwo uchodzi z życiem; później zjada posiłek złożony z „grillowanego mięsa, różowej kapusty, ogórków i baba ghanouj”.

Mrie poznaje Petera, przystojnego młodego amerykańskiego weterana wojennego i pracownika humanitarnego, który zakochuje się w niej po uszy. „W jego obecności zaczęłam wierzyć, że tulipany i kwitnące wiśnie w kwietniu w Stambule zakwitły dzięki niemu, a nie dzięki obrotowi Ziemi”. Znów powstrzymam się od powiedzenia, co spotyka Petera. Przeczytajcie tę książkę. I weźcie chusteczki.

Mrie wraca do Syrii. Styka się z ISIS. To „zagraniczni bojownicy” — nie rodzimi Syryjczycy. Wchodzi w kontakt z terrorystą urodzonym we Francji w chrześcijańskiej rodzinie.

Mrie dostaje stypendium, które zabiera ją do Nowego Jorku. Spędza czas, odwiedzając syryjskie lokale i miejsca spotkań. Dowiaduje się, że „Naji został postrzelony w głowę w Antep”. ISIS przyznaje się do zamachu. „Nigdzie nie jest bezpiecznie”. Mrie dochodzi do przekonania, że pisanie pomaga. „Ból i trauma są jak wampiry chodzące po ziemi w ciemności. Wystawienie ich na światło może osłabić ich władzę nad nami”.

Pisałam już wcześniej, że ta książka jest tak filmowa, że czyta się ją jak powieść, ale nawet gdyby nią była, i tak pozostałaby prawdziwa. Mrie mocno pisze o chwilach, które większość z nas zna z własnego życia. Opisuje pożegnania z bliskimi, pożegnania, do których wraca myślami i które chciałaby zmienić. Wielu z nas przeżyło podobne rozstania, które nas prześladują. Mrie, choć cierpi na PTSD, odrzuca oferty współczucia. Wielu z nas bywało równie dumnych i odmawiało przyjęcia definicji siebie jako osoby potrzebującej pomocy.

Mrie pisze także o mniej powszechnych doświadczeniach, które osobiście we mnie rezonują. Nie byłam w Syrii w 2011 roku, ale byłam w Polsce w 1989. Mrie została podniesiona przez nieznajomego po tym, jak uciekający w panice protestujący ją przewrócili. Ja razem z tysiącami innych stanęłam naprzeciw ZOMO, paramilitarnej policji. Razem z innymi uciekałam, omal nie zostałam zgnieciona, i chronili mnie Polacy, których ledwie znałam. Kiedy nie protestowaliśmy, spędzaliśmy czas, podobnie jak Mrie i jej towarzysze, w obskurnych mieszkaniach, dyskutując o niuansach obalenia złej władzy.

Wcześniej byłam wolontariuszką Korpusu Pokoju w dwóch najbiedniejszych krajach świata, jednym w Afryce, drugim w Azji. Republika Środkowoafrykańska była państwem upadłym i stale groziło nam niebezpieczeństwo. Zarówno RŚA, jak i Nepal były uciskane i wykorzystywane przez obce mocarstwa. Wypędzenie obcych sił i koniec epoki kolonialnej nie przyniosły złotego wieku demokracji — ani w Syrii, ani w RŚA, ani w Nepalu. RŚA i Nepal to kraje bardzo różne, oddalone od siebie o tysiące kilometrów. Ale oba są obciążone trybalizmem.

Kiedy wróciłam z tych krajów do USA, trudno było mi wytłumaczyć Amerykanom, dlaczego pozostają tak biedne. Zwykle ludzie nie dawali mi wiele czasu na wypowiedź, więc próbowałam krótkich anegdot. Mówiłam na przykład, że znałam biednego nepalskiego chłopa, który miał trzynaścioro dzieci. Jedno z nich było chłopcem. Oczywiście było to najważniejsze dziecko. Każde poprzednie, będące dziewczynką, było pomyłką. Niektóre z tych dziewczynek umrą z głodu i wskutek zaniedbania rodziców. Niektóre dołączą do tysięcy innych niechcianych nepalskich córek i zostaną sprzedane do niewoli seksualnej. Dla kogokolwiek z nas mówienie o wartości życia kobiety oznaczałoby sprzeciw wobec świętych Wed, które wymagają, by to syn składał modlitwy za zmarłych po śmierci rodziców. Albo wspominałam uroczego człowieka poznanego w Afryce, starego chłopa. Posłuchał, gdy zagraniczni pracownicy pomocowi przyjechali do jego wioski i uczyli nowoczesnych metod poprawiających plony. Dali mu lepsze nasiona. Gospodarstwo rzeczywiście zaczęło prosperować, aż pojawili się sąsiedzi i spalili mu farmę. Ich podpalenie cudzego źródła utrzymania wynikało z prymitywnego pojęcia „ograniczonego dobra”.

RŚA i Nepal nie są Syrią. Są jednak, podobnie jak ona, miejscami, w których bardziej niż jakakolwiek fizyczna rzeczywistość ludzi przygniatają idee. USA nie mogły uratować RŚA ani Nepalu tak samo, jak nie mogły uratować Syrii. Ci, którzy wprowadzają nowe idee — idee oparte na równości ludzi, także kobiet, oraz na indywidualności człowieka — spotykają się z tą samą nienawiścią, jakiej Mrie doświadczyła od swoich po tym, jak postąpiła zgodnie z własną integralnością. „Gdzie nie ma wizji, tam lud ginie”. Musimy bardzo uważnie wybierać nasze wizje.

Danusha V. Goska jest autorką książki God through Binoculars: A Hitchhiker at a Monastery.

Link do oryginału: https://www.frontpagemag.com/defiance-a-memoir-of-awakening-rebellion-and-survival-in-syria/?utm_source=FrontPage+Magazine&utm_campaign=4af64ecd65-EMAIL_CAMPAIGN_2026_03_27_12_43&utm_medium=email&utm_term=0_57e32c1dad-4af64ecd65-520618396&mc_cid=4af64ecd65&mc_eid=5cd77c7fa1

Front Page Magazine, 27 marca 2026

Chcesz wiedzieć, dlaczego Pride bankrutuje? Oto dlaczego.

Pride kiedyś było moim ulubionym dniem w roku.

Było świętem moim i moich ludzi, dniem, w którym wszystko wydawało się możliwe. Maszerowaliśmy za światem, w którym każdy jest włączony.

Już nie chodzę na Pride.

Co więcej — nie chcę, żeby moje podatki trafiały do Pride, dopóki organizatorzy w całej Kanadzie nie zagwarantują jednej rzeczy, którą Pride powinno uosabiać ponad wszystko.

Inkluzywności.

Tęczowa flaga jest tęczowa, bo obejmuje wszystkich — każdy odcień, każdą formę różnorodności.

Zbyt często dziś organizatorzy i uczestnicy Pride plują na tęczową flagę.

Bardzo niewielu Żydów, Izraelczyków lub ich sojuszników (takich jak ja) czuje się na Pride mile widzianych.

Było zdecydowanie zbyt wiele sytuacji, w których nasza obecność (mówię „nasza” jako gej i sojusznik Żydów) spotykała się z wrogością.

Dopuszczanie antyizraelskich grup nienawiści do udziału w — a w niektórych przypadkach wręcz przejmowania i odwoływania — wydarzeń Pride jest dla mnie równoznaczne z zapraszaniem Ku Klux Klanu do udziału w paradzie.

No cóż, stało się to, co musiało się stać.

W tym tygodniu przedstawiciele organizacji Pride z całej Kanady przyjechali do Ottawy z czapką w ręku, bo ich źródła finansowania wyschły.

Media donoszą, że wsparcie korporacyjne dla Pride maleje z powodu sprzeciwu wobec różnorodności, równości i inkluzywności.

Bzdura.

Liderzy Pride to „crybullies” — ludzie, którzy jednocześnie grają ofiary i agresorów. W istocie oskarżają o rasizm, odpowiedzialne firmy, które zdecydowały, że ich środki lepiej przeznaczyć gdzie indziej. Oskarżają o wycofywanie się z postępów naszego społeczeństwa w walce z rasizmem i nietolerancją. O jakieś reakcyjne uleganie skrajnej prawicy i „anty-woke” agitatorom.

Nie. To grupy Pride wycofują się z kanadyjskich wartości.

Dziś bez błyskotliwych wstępów, tylko jedno: PROSZĘ DZIAŁAJ TERAZ. SKONTAKTUJ SIĘ ZE SWOIM POSŁEM I ZAŻĄDAJ ODEBRANIA FINANSOWANIA PRIDE, DOPÓKI ANTYSEMITYZM NIE ZOSTANIE USUNIĘTY Z ICH SZEREGÓW.

Zrezygnowałem z Vancouver Pride, na które chodziłem od lat 80., gdy zakazano udziału umundurowanej policji Vancouver — oraz, uwaga — Biblioteki Publicznej Vancouver.

A potem pojawiły się radykalne, ekstremistyczne świry jak Queers Against Israel Apartheid, jak nazywają się w moim mieście. (W twoim mieście są podobni popaprańcy pod nazwami typu Queers for Palestine.)

Wyobraź sobie, że jakiekolwiek publicznie finansowane święto pozwala rasistowskiej grupie uczestniczyć w wydarzeniu, które rzekomo celebruje różnorodność. (Czy te grupy nienawidzą Żydów, czy tylko Izraelczyków — to czepianie się szczegółów. Są rasistami wobec grupy etnokulturowej albo narodowej. Ignorować ich tak czy inaczej.)

Spójrzmy na stolicę, Ottawę, gdzie w tym tygodniu zjechali się żebrzący o pieniądze przedstawiciele Pride.

W 2024 roku Capital Pride wydało oświadczenie wyrażające solidarność z Palestyńczykami i mówiące o „trwającym ludobójstwie” w Gazie. Było to nie tylko skrajnie wypaczone opowiedzenie się po jednej stronie złożonego konfliktu. To było obrzydliwe, podżegające kłamstwo — takie, które daje przyzwolenie szaleńcom na strzelanie do synagog i atakowanie Żydów w tym kraju.

W Montrealu żydowskie grupy LGBTQ+ zostały wprost wykluczone, potem przywrócone, a potem znów kwestionowane. Frakcje aktywistów jasno dały do zrozumienia, że poparcie dla Izraela (a nawet odmowa jego potępienia) czyni cię niemile widzianym.

To sprawia, że wypowiedzi jednej z działaczek Pride z tego tygodnia brzmią szczególnie śmiesznie:

„Pride są szczególnie ważne, by przeciwdziałać nienawiści na świecie i naprawdę jednoczyć ludzi oraz mówić o miłości, przynależności, trosce o społeczność i dbaniu o siebie nawzajem” — powiedziała. „Często widzimy, że to pierwsza przestrzeń, w której ktoś czuje się bezpiecznie — że może być sobą i identyfikować się jako sobą.”

Dodatek: o ile tą tożsamością nie jest „Żyd”, „Izraelczyk” albo „syjonista”.

Pride Toronto od lat jest ogniskiem tego typu patologii, wielokrotnie uwikłanym w kontrowersje związane z antyizraelskim aktywizmem — od haseł o „izraelskim apartheidzie” po kampanie wymierzone w sponsorów mających rzekome powiązania z Izraelem.

Finansowanie korporacyjne wysycha, bo ludzie w zarządach firm są na tyle rozsądni, by dostrzec, kiedy ruch, który wspierali przez dekady, zaczyna się wykolejać.

Powiem to jasno: tak bardzo te organizacje Pride zeszły na manowce.

Nie jestem już mile widziany na Pride, bo uważam, że Żydzi mają prawo do samostanowienia narodowego i że nie zasługują na palenie żywcem ani oglądanie dekapitowanych dzieci.

Ludzie, którzy uważają, że Żydzi nie mają prawa do samostanowienia i że zasługują na takie okrucieństwa, są na Pride milej widziani niż ja.

Pride kiedyś mówiło: przyjdź taki, jaki jesteś. Wszyscy są mile widziani.

Teraz test wygląda tak…

Jeśli wspierasz jedyną demokrację w regionie, jedyne miejsce, gdzie osoby LGBTQ+, kobiety i mniejszości wszelkiego rodzaju są prawnie (i w dużej mierze faktycznie) równe — nie jesteś mile widziany na Pride.

Jeśli wspierasz ruch kierowany i zdominowany przez najbardziej homofobiczne, mizoginiczne, autokratyczne, brutalne i nienawistne siły na świecie — wskakuj na platformę. Pride rozkłada przed tobą czerwony dywan.

A teraz przejdźmy do najciekawszego.

Pieniędzy.

W Toronto, by podać tylko jeden przykład, Pride stoi w obliczu poważnego kryzysu finansowego — mówi się o luce budżetowej rzędu 700 000 dolarów i łącznych stratach sięgających 900 000, gdy sponsorzy wyczuwają PR-ową truciznę.

Duże firmy — w tym Google i Home Depot — wycofały wsparcie, i słusznie.

To samo dzieje się w całym kraju.

Dlatego szefowie organizacji Pride pojawili się w tym tygodniu w stolicy, błagając o pieniądze, licząc, że wybrani przedstawiciele ugną się wobec ich żałosnej sprawy teraz, gdy korporacyjni sponsorzy przejrzeli na oczy i dostrzegli ich nienawistną, dyskryminującą ideologię.

Jest w tym pewna smakowita symetria.

Od lat obserwujemy, jak „Queers for Palestine” i samozwańczy „antysyjonistyczni Żydzi” używają tożsamości jako swoistej tarczy retorycznej. Przekaz brzmi: skoro należymy do tej grupy, nasze poglądy są niepodważalne.

Sprytny trik.

Niewielka liczba antyizraelskich Żydów (pewnie jakieś 1–2% kanadyjskich Żydów) sprzedaje własną społeczność i tożsamość (tożsamość, która bywa dość wstydliwie powierzchowna) dla kompromitującej sprawy politycznej.

Niektórzy z moich żydowskich znajomych nazywają ich „As-A-Jews”. Większość z tych aktywistów jest żydowska tylko o tyle, o ile może skomercjalizować swoją żydowskość, stając po stronie wroga i zaczynając zdania od „Jako Żyd jestem oburzony…”.

W tę grę można grać we dwoje.

Jako gej wzywam nasz rząd federalny do odebrania finansowania Pride.

To moment przełomowy.

W szerszej walce z antysemityzmem i antysyjonizmem problemy z Pride są gdzieś pośrodku skali.

Nie są to antysemickie koszmary, jakie widzimy na kampusach w całym kraju.

Ale też nie są tak nieistotne jak przegrani, którzy chodzą po sklepach i naklejają nienawistne naklejki na produkty z Izraela.

Innymi słowy — to na tyle duża ryba, by miała znaczenie.

Ale też na tyle słaba — co pokazała ich żebracza wycieczka po Parliament Hill w tym tygodniu — że można jej dać nauczkę, z której inni antysemici i ich sympatycy wyciągną wnioski.

Rzadko mamy takie okazje.

Antysemityzm i antysyjonizm są dziś w Kanadzie powszechne.

Żydzi i ich sojusznicy mają niewiele zwycięstw.

Ale teraz Pride — które w wielu miastach zostało przejęte, wypaczone i zawłaszczone przez grupy nienawiści — samo zapędziło się w róg. Tańczyli z foliarskimi ekstremistami, a teraz proszą o ratunek, bo ich uprzedzenia obróciły się przeciwko nim.

Pokażmy im, czym naprawdę jest miłość — odrobiną twardej miłości.

To moment, w którym kilka dobrze skierowanych listów i telefonów może mieć nieproporcjonalnie duży wpływ.

Możemy wysłać sygnał do Pride, ale też dać szerszą lekcję grupom flirtującym z antysemityzmem i antysyjonizmem.

Bawią się ogniem.

Możemy sprawić, że się sparzą.

Link do oryginału:

Pat’s BEATEN WITH A SHTICK Substack

ACT NOW: DEFUND PRIDE

Pride used to be my favorite day of the year…

Read more

2 months ago · 54 likes · 15 comments · Pat's BEATEN WITH A SHTICK

Pat’s BEATEN WITH A SHTICK Substack, 26 marc 2026

“Mahmoud Khalil przypomina mi mojego dawnego przeciwnika z czasów studiów w latach 80. Pojawiał się w redakcji mojej studenckiej gazety, żeby mnie atakować, pisał listy do redakcji, skarżąc się na moje teksty o sprawach żydowskich i izraelskich, i nękał mnie, gdy spotykał mnie na kampusie. Byłem młody i wciąż się uczyłem, więc nie miałem nic przeciwko dyskusjom. Ale mój przeciwnik tak naprawdę nigdy nie dyskutował. Wygłaszał tyrady o żydowskim spisku mającym na celu zdominowanie świata i o tym, jak Izrael rzekomo wypełnia „proroctwa” z „Protokołów mędrców Syjonu”. Nie byłem w stanie wtrącić ani słowa. Kiedy sugerowałem, że jego poglądy opierają się na starych antysemickich stereotypach, rozkładał ręce i zaprzeczał, że jest antysemitą. Dziś oskarżenie brzmi: „uzbrajanie antysemityzmu”. Ma to być sposób na zamknięcie dyskusji — ale ma to dziś tyle samo sensu, co wtedy, gdy byłem na studiach. To sposób na zakończenie debaty, zanim jeszcze się zacznie.”

Ten fragment, opublikowany przez Howarda Lovy’ego, powinien być czytany powoli. Bo to nie jest wspomnienie. To jest diagnoza. I niestety – diagnoza, która przestała dotyczyć jednego amerykańskiego kampusu, a zaczęła opisywać cały Zachód.

Mechanizm jest prosty, niemal prymitywny, ale właśnie dlatego skuteczny. Kiedyś mówiło się wprost o “spiskach”. Dziś nikt rozsądny nie używa już takiego języka publicznie, zamiast tego pojawia się formuła bardziej elegancka, bardziej akademicka, czyli zarzut, że antysemityzm jest “uzbrajany”, że to narzędzie, którym próbuje się uciszyć krytykę. Brzmi subtelniej a w rzeczywistości robi dokładnie to samo. Nie chodzi o to, żeby odpowiedzieć na zarzut, tylko o to, żeby go unieważnić, zanim ktokolwiek zdąży go rozwinąć. To jest ruch retoryczny, który zamyka debatę w jednym zdaniu. Jeśli oskarżenie o antysemityzm jest tylko narzędziem, to nie trzeba już sprawdzać, czy jest zasadne. Wystarczy je odrzucić jako element gry.

I w tym miejscu wracamy do Lovy’ego. Jego przeciwnik z lat 80. nie chciał rozmawiać, chciał dominować przestrzeń, zagłuszyć, zasypać słowami, nie dopuścić do odpowiedzi. Dzisiejsza wersja tej samej postawy jest bardziej wyrafinowana, ale cel pozostaje identyczny: nie dopuścić do rozmowy, tylko ją uprzedzić i zamknąć.

Europa zna ten mechanizm aż za dobrze. Wystarczy przyjrzeć się debatom w Paryżu, Berlinie czy Londynie. Wystarczy zobaczyć, jak szybko każda próba nazwania antysemityzmu kończy się oskarżeniem o jego instrumentalizację. Jak błyskawicznie ciężar dowodu zostaje odwrócony. Jak to nie autor słów musi się tłumaczyć tylko ten, kto je obnaża.

I dokładnie ten sam schemat widzimy dziś w Polsce. W moich dwóch ostatnich tekstach pokazywałam coś, co wielu próbuje zignorować: ludzie zaczynają swoje wypowiedzi od deklaracji – “nie jestem antysemitą” – a następnie budują narrację, która systematycznie pomija kluczowe fakty, selekcjonuje informacje i układa z nich własną, zamkniętą rzeczywistość. Rzeczywistość wygodną, spójną, ale niekoniecznie prawdziwą.

To nie jest przypadek. To jest konstrukcja.

Bo jeśli usuwa się z obrazu pewne elementy, jeśli nie mówi się o tym, co burzy tezę, to nie trzeba już niczego tłumaczyć. Wystarczy powtarzać własną wersję wydarzeń. A kiedy ktoś próbuje ją zakwestionować, pojawia się natychmiastowa obrona: “to próba uciszenia”, “to nadużycie”, “to właśnie ta weaponizacja” – (instrumentalizacja). I w tym momencie koło się zamyka. To jest moment, w którym debata publiczna przestaje być debatą, a zaczyna być grą sił. Kto pierwszy narzuci ramę, ten wygrywa. A “weaponizacja antysemityzmu” jest dziś jedną z najskuteczniejszych ram, bo daje iluzję moralnej wyższości. Pozwala mówić: “to nie ja mam problem, to wy próbujecie mnie uciszyć”. I w tej jednej formule mieści się wszystko: uniewinnienie, odwrócenie ról i zamknięcie dyskusji.

Nieprzypadkowo w tym samym czasie pojawia się coś jeszcze: odmowa nazwania rzeczy po imieniu. Jeśli ktoś nie potrafi potępić oczywistej przemocy, ale potrafi godzinami mówić o kontekście, strukturach i narracjach, to nie jest to przypadek. To jest wybór, i ten wybór mówi więcej niż wszystkie deklaracje.

Niepokojące jest jednak jak szybko ta logika została przyjęta jako coś normalnego. Jak łatwo weszła do głównego nurtu, do mediów, do uniwersytetów. Jak wielu ludzi – inteligentnych, wykształconych – zaczęło ją powtarzać, jakby była oczywistością. A przecież sprawa jest prosta, jeśli odrzucić cały ten retoryczny dym, albo rozmawiamy o faktach, albo uciekamy w konstrukcje, które mają nas przed faktami chronić. Albo potrafimy nazwać nienawiść, kiedy ją widzimy, albo będziemy ją bez końca relatywizować, aż stanie się “jedną z wielu perspektyw”.

Lovy przypomina coś, co powinno być banalne, że można zmienić słowa, ale nie zmieni się rzeczywistości, którą te słowa próbują zakryć. I że czasem największym luksusem w debacie publicznej nie jest prawo do mówienia, tylko zdolność do powiedzenia: sprawdzam.

Bo bez tego zostaje już tylko monolog, który nigdy nie jest niewinny.

Źródło:

https://jewishinsider.com/.../mahmoud-khalil.../

Od redakcji „Listów z naszego sadu”

W 1960 roku ówczesny redaktor naczelny „Więzi”, Tadeusz Mazowiecki wygłosił w warszawskim Klubie Inteligencji Katolickiej wykład pod tytułem ”Antysemityzm ludzi łagodnych i dobrych”. Tekst tego wykładu należy do kanonu lektur tych Polaków, których interesuje i przeraża zjawisko antysemityzmu. Mazowiecki pisał w nim między innymi, że „Międzynarodowy zasięg antysemityzmu świadczy o tym, że odbiega on swoim charakterem od zwykłych konfliktów narodowościowych.” Mówił w tym wykładzie m. in.: Antysemitów wśród nas nie ma. Nikt, poza jednym czy drugim fanatykiem, do takiej nazwy dziś się nie przyzna. Zawsze zresztą ludzie łagodni i dobrzy mówili: „Antysemitą, to ja nie jestem, potępiam tego rodzaju postawę, …ale ci Żydzi.”

Treblinka. Zdjęcie autorki, lipiec 2022 r.

To pytanie dręczy ludzkość od zarania mediów społecznościowych: czym właściwie jest obóz koncentracyjny? Mimo tysięcy filmów, dzieł literackich i świadectw dotyczących Holokaustu, wielu ludzi wciąż tego nie wie. A kogo lepiej o to zapytać niż jedyny autorytet w tej sprawie, któremu przeciętny przedstawiciel elit mieszkających w obszarze, którym obecnie zarządza Mamdani, oczywiście zaufa: New York Times.

Czym jest obóz koncentracyjny, pytasz?

Czy to miejsce, do którego wysyła się ludzi, żeby nauczyli się koncentracji? Wątpliwe.

Czy to obóz, gdzie dzieci spotykają się latem, by uczyć się podstawowych umiejętności społecznych i przetrwania? Niekoniecznie.

Czy to więzienie, w którym zabija się Żydów? Takie jest jego przeznaczenie.

Autorem artykułu jest Jamelle Bouie, ale zamiast przeprowadzić rzeczywistą analizę, która zapewne ujawniłaby jego brak wiedzy w tej kwestii, autor opiera się na wcześniej wybranej ludzkiej żydowskiej tarczy, z którą robi wywiad na ten temat: Andrei Pitzer, autorce książki “One Long Night: A Global History of Concentration Camps.” Nie czytałem książki Pitzer i nie planuję tego. Ten wywiad wystarczy, żeby zniechęcić mnie do wszystkiego, o czym ta osoba twierdzi, że ma wiedzę.

Pozwólmy więc, by Pitzer nas „edukowała”:

Myślę, że istnieje duża obawa, którą widzę w różnych społecznościach — z pewnością w społeczności żydowskiej w USA i za granicą — że kiedy ludzie zaczynają porównywać Holokaust do czegokolwiek, robią to powodowani antysemityzmem. Naturalną reakcją jest powiedzieć: „Chwileczkę, chwileczkę” — czy w jakiś sposób umniejszacie to wydarzenie historyczne? A ja zawsze mówię: absolutnie nie.

Powiedziałam to już wcześniej i powiem jeszcze raz: naszym obowiązkiem jako Żydów jest dokonywać trafnych porównań Holokaustu z innymi wydarzeniami niezwiązanymi z Żydami. Jeśli tego nie robimy, tworzymy próżnię, którą wypełniają idioci z NYT. To, co ta „intelektualistka” robi w kolejnych akapitach, tylko potwierdza moją tezę.

Zaczyna od stwierdzenia, że pierwsze nowoczesne obozy koncentracyjne — „na potrzeby (jej) książki” — zaczęły się w latach 90. XIX wieku. Nie jestem szczególnie zaznajomiona z tym fragmentem historii i mam wrażenie, że Pitzer liczy na to, że nikt inny też nie jest:

Stało się to możliwe dopiero dzięki wynalezieniu, masowej produkcji i opatentowaniu drutu kolczastego oraz broni automatycznej. Nagle można było przetrzymywać dużą liczbę ludzi przy bardzo niewielkiej liczbie strażników.

Zaczyna się to od rządów hiszpańskich na Kubie w latach 90. XIX wieku, podczas tłumienia powstania, i bardzo szybko pojawia się ponownie w Afryce Południowej u Brytyjczyków podczas drugiej wojny burskiej, gdzie zaczęto zbierać cywilów. I to jest kluczowa kwestia, jeśli chodzi o to, kto trafia do tego rodzaju obozów. To nie są obozy jenieckie. To masowe przetrzymywanie cywilów bez należytego procesu ze względu na ich tożsamość — polityczną, religijną, rasową, etniczną. I niemal zawsze robi się to po to, by rozszerzyć lub umocnić władzę polityczną.

Drut kolczasty i broń automatyczna były wynalazkami europejskich kolonialnych władców końca XIX wieku? Pytam zupełnie serio. Jeśli to prawda, nigdy nie uczyłam się o tym w takim kontekście historycznym.

Z tego akapitu mamy chyba wywnioskować, że Hiszpanie i Brytyjczycy wprowadzili obozy koncentracyjne w swoich koloniach — i oczywiście nie wolno nam podważać tego twierdzenia, bo kolonializm = zło.

Innym ważnym elementem jest to, że w historii Stanów Zjednoczonych pojawia się pytanie: jaki jest punkt zapalny w naszym społeczeństwie? W Niemczech byli to Żydzi, którzy przez stulecia byli oczerniani, prawda? To był punkt, w którym można było wbić klin kulturowy. A czym jest to w Stanach Zjednoczonych? To jest pytanie o to, kto właściwie może być Amerykaninem. Mam na myśli obywatelstwo, ale także szersze znaczenie tego pojęcia. Od samego początku rdzenni Amerykanie nie byli uznawani za Amerykanów. W systemie niewolnictwa dosłownie rozstrzygaliśmy w sądach, czy Afrykanie przywiezieni do USA jako niewolnicy będą uznawani za ludzi. A potem internowanie Japończyków w czasie II wojny światowej, które ja określam jako system obozów koncentracyjnych — większość tych osób była w rzeczywistości obywatelami USA, prawda? Ale w tamtym momencie nie pozwolono im być obywatelami. Kto więc zostaje w ten sposób wykluczony?

„To był punkt, w którym można było wbić klin kulturowy.” Czy ktoś w ogóle wie, co to znaczy? Co niewolnictwo plantacyjne ma wspólnego z nowoczesnymi obozami koncentracyjnymi? Można by wręcz argumentować, że porównywanie obozów internowania Japończyków z doświadczeniem czarnoskórych niewolników w Ameryce w rzeczywistości umniejsza to, co działo się w systemie niewolnictwa — który obejmował przymusowe wywiezienie z innego kontynentu i zmuszanie do pracy na amerykańskich plantacjach bez wynagrodzenia przez pokolenia. A może uważa, że jeśli wrzuci to mimochodem jako kolejną wygodną grozę, nikt nie odważy się zapytać, jaki to ma związek z rozmową o tym, czym jest obóz koncentracyjny?

Ta osoba właśnie zdołała zwinąć 400 lat historii dotyczącej kilku zupełnie niezwiązanych ze sobą grup etnicznych i narodowych w jeden bezsensowny akapit. Na początku artykułu powiedziała, że nowoczesne obozy koncentracyjne zaczęły się w latach 90. XIX wieku. Jeśli dobrze pamiętam, to prawie trzy dekady po zniesieniu niewolnictwa w Stanach Zjednoczonych.

Te pytania o to, kto jest cudzoziemcem, kto jest outsiderem, a kto obywatelem, były w centrum naszego kraju od samego początku. Dlatego właśnie widzimy dziś skupienie na imigrantach. W Stanach Zjednoczonych istnieje obecnie silny ruch nienawiści skierowany przeciw osobom trans, ale nie ma on tak długiej ani głęboko zakorzenionej historii w kulturze i retoryce USA — jeśli chodzi o celową propagandę i polaryzację. To nielegalni imigranci są dziś ludźmi zamykanymi w tych ośrodkach — z powodu tych głębokich historycznych pęknięć.

To z pewnością nie wszyscy imigranci, tylko pewni konkretni — tacy, którzy mówią i wyglądają w określony sposób. Na przykład nie widać, żeby imigranci z byłego Związku Radzieckiego ustawiali się ramię w ramię z nowo przybyłymi Latynosami. Mam pewne przeczucie dlaczego.

Osoby trans ze Stanów Zjednoczonych są zamykane w obozach koncentracyjnych? Nie chcę się śmiać, ale brzmi to jak świetny pomysł na reality show w niedalekiej przyszłości.

To, co robi Trump, jest nowe — polega na tym, że uzewnętrznia tę przemoc. To, co wcześniej było trochę ukryte. Trump przejmuje narzędzia, które już istniały. On i jego sojusznicy współpracują przy „czyszczeniu” ludzi kolorowych. Czyszczeniu każdego, kto jest uznany za outsidera lub cudzoziemca. Zostało to przekształcone w znacznie bardziej niebezpieczny stan. A przy liczbie miejsc detencyjnych i planowanych rozszerzeniach — przy magazynowaniu ludzi — naprawdę zaczynamy patrzeć na skalę systemów obozów koncentracyjnych, o których większość ludzi słyszała. W pierwszych latach, przed powstaniem obozów śmierci, nazistowski system obozów koncentracyjnych wyglądał bardzo podobnie. I jeśli dostaną wszystkie miejsca, na które mają finansowanie, zaczniemy też zbliżać się do sowieckiego systemu Gułagu.

„Zaczniemy zbliżać się do sowieckiego Gułagu”? Jestem zaskoczona, że Pitzer nie wspomniała w tym wywiadzie o salwadorskich więzieniach Bukele, co — biorąc pod uwagę długą listę dyktatorów, którą zdaje się odhaczać — wydaje się dość rażącym pominięciem. Poza tym Sowieci i Salwadorczycy zamykają ludzi o tym samym kolorze skóry co ich strażnicy, więc oczywiście to dokładnie to samo.

Ostatni fragment, zanim zdezerteruję z tego ćwiczenia w rozbieraniu tekstu na części:

Auschwitz i kilka innych obozów śmierci zostały zbudowane wyraźnie jako część tego, co nazwano „ostatecznym rozwiązaniem”. Ich celem była masowa eksterminacja określonych populacji — zwłaszcza społeczności żydowskich i Żydów, którzy byli łapani i wysyłani tam z zamiarem ich zgładzenia.

Ale wcześniej, przez prawie dekadę, naziści prowadzili system obozów koncentracyjnych. I nie chcę powiedzieć, że obozy śmierci były naprawdę złe, a obozy koncentracyjne nie były. Wszystko było straszne. Ale te obozy nie były pierwotnie nastawione na możliwie najszybszą masową eksterminację ludzi. Miały „reedukować”. Miały karać. Miały ukrywać ludzi. Tendencja do tworzenia obozów koncentracyjnych — tak jak ja ją definiuję — to polityczny impuls do usuwania z społeczeństwa określonych grup ludzi z różnych powodów.

Kiedy naziści doszli do władzy, niekoniecznie wyobrażali sobie obozy śmierci. Nie musieli jeszcze wyobrażać sobie Auschwitz. Dopiero po wielu latach funkcjonowania innych obozów otworzyły się drzwi do jeszcze gorszych możliwości.

Ilekroć ktoś mówi coś w rodzaju: „Nie chcę powiedzieć, że X było złe, a Y nie, ale…”, wiadomo, że zaraz nastąpi pomniejszanie znaczenia Y, które prawdopodobnie było równie potworne jak wszystko inne z tego alfabetu. Teraz mamy rozdzielać włos na czworo i zastanawiać się, czy Treblinka była większym naruszeniem praw człowieka niż Bergen-Belsen? Uczciwie mówiąc, te rozróżnienia mogą mieć znaczenie, gdy faktycznie odwiedza się te miejsca. Ja sama odczuwałam zupełnie inną atmosferę, gdy stałam w Treblince niż wtedy, gdy stałem w Auschwitz — ale to coś, co naprawdę trzeba poczuć na miejscu, i nie jest to rozróżnienie po to, by umniejszać powagę jednego miejsca względem drugiego. Ma pomóc w zrozumieniu konkretnego wydarzenia historycznego, a nie w interpretowaniu czegoś zupełnie z nim niezwiązanego.

Nie powinno umknąć uwadze, że Pitzer z upodobaniem rozwodzi się w tej rozmowie nad rzekomymi niuansami nazistowskich obozów koncentracyjnych, a jednocześnie bez żadnych skrupułów łączy to wszystko z losem amerykańskich osób trans czy zniewolonych Afrykanów — praktycznie bez żadnych niuansów dotyczących tego, jak bardzo doświadczenia tych grup mogą się różnić. Czy to wydaje się obraźliwe? Obawiam się, że właśnie o to chodzi: umniejszyć znaczenie Holokaustu — wydarzenia, które dotknęło przede wszystkim Żydów, ale także gejów, Romów i inne mniejszości — poprzez dorzucanie zupełnie niezwiązanych tematów z katalogu sprawiedliwości społecznej jako celowych rozpraszaczy. Bardzo na czasie.

Wywiad jest jeszcze dłuższy, ale nie mam cierpliwości by rozbierać na części kolejne fragmenty tego bełkotu. Po raz kolejny NYT pokazał, że jest całkowicie niekompetentny w relacjonowaniu kwestii dotyczących mniejszości — a obozy koncentracyjne to tylko jeden przykład na coraz dłuższej liście. Oczywiście to wina Żydów.

Link do oryginału:

The Liberal Jew

NYT Publishes Article Asking What a Concentration Camp Is

It’s a question that has plagued mankind since the dawn of social media: what exactly is a concentration camp? Despite thousands of films, works of literature, and testimonies about the Holocaust, many still don’t know. And who better to ask than the only authority on the subject your average…

Read more

3 months ago · 31 likes · 23 comments · Jill

The liberal Jew, 2 marca 2026

Andrzej Koraszewski

„Kultura liberalna” ogłosiła kolejny tekst informujący nas o okrutnych Żydach znęcających się nad Palestyńczykami. Występujący w roli mesjańskiego kulturysty Konstanty Gebert, informuje nas już w tytule o „systemowej przemocy” oraz o osadniczej ideologii, która kolonizuje Izrael. Zawsze miałem wrażenie, że ci propagandowi kulturyści to bardziej papugi niż pawie i nie trzeba być docentem plagiatologii, żeby odkryć zamiłowanie do plagiatów oraz ścieżki zapożyczeń.

Odpowiadał niedawno Jan Hartman na pytanie, czy Polacy są antysemitami. Już samo pytanie wydało mi się troszkę niepoważne, bo Polacy to trochę zapóźnieni w rozwoju Europejczycy i nasz narodowy antysemityzm nigdy nie był własnego chowu. Chrześcijański antyjudaizm przyjęliśmy z dobrodziejstwem teologii zastąpienia, kłamstwami o zabijaniu chrześcijańskich dzieci na macę, o roznoszeniu zaraz, o bogobójstwie i innymi ideami kulturystyki liberalniej. Oświecenie przyniosło nam wolteriańską niechęć do Żydów, bardziej oświeconą, bardziej świecką, bardziej rasistowską niż religijną. Marksizm Marksa dał solidne podstawy do oskarżania Żydów, o to, że są wrogami ludu pracującego, a ta teoria została doprowadzona do perfekcji przez dziadów i ojców naszych dzisiejszych kulturystów liberalnych.

Są całe biblioteki książek autorów próbujących odpowiedzieć na pytanie czym właściwie jest fenomen antysemityzmu. Mam wrażenie, że najkrócej można to ująć tak:

Żyd prezentowany jako antybliźni, Izrael jako Żyd narodów - antyjudaizm, antysemityzm, antysyjonizm to wariacje z powtórzeniami. Antysemityzm w jego wszystkich odmianach to furtka (brama) do prawa do krzywdzenia - rabunku, gwałtu, mordu. Bogobójcy, chciwcy, manipulanci rządzący światem, przeciw nam. ONI. Powiedzenie: “zaczyna się od Żydów, nigdy na nich nie kończy” informuje doskonale, że antysemityzm jest kulturowym mechanizmem wyzwalającym niechęć usprawiedliwiającą gwałt. Dalej możemy sobie filozofować, czy ta potrzeba znalezienia winnego płynie z natury (genów), czy jest efektem frustracji? Tak czy inaczej, poszukiwanie winnego ma trwały wzorzec. Zamiast spojrzeć badawczo w lustro, wygodniej wyjrzeć przez okno, czy pod krzakiem nie siedzi Żyd. Mamy gwarancję, że im bardziej tego potrzebujemy, tym wyraźniej będziemy go widzieć.

Dlaczego dziś ten polski antysemityzm ma dla tak wielu większy urok niż ten berliński z lat 30., czy sowiecki z 60.? Ponieważ jest bardziej szykowny, bardziej światowy, jest pobierany z łam „Guardiana”, „Le Monde”, „The New York Times’a”, z raportów Amnesty Internatinal, HRW i ONZ. Polski kulturysta liberalny chce być światowy i czerpie garściami z kawiarnianych krynic.

Konstanty Gebert serwuje oczekującym z łopotem spragnionych warg sałatkę firmową:

Tydzień temu 85 państw, w tym Polska, potępiło „jednostronne decyzje izraelskie mające na celu rozszerzenie nielegalnej obecności Izraela na Zachodnim Brzegu”. Poszło o rządowe rozporządzenia administracyjne ujawniające rejestry własności ziemi i ułatwiające przejmowanie przez państwo ziem bez ustalonego właściciela. Izraelski rząd nadał sobie także większe uprawnienia w zakresie gospodarki wodnej i ochrony zabytków.

No, no, jeśli „85 państw w tym Polska”, to o czym my mamy dyskutować. To jakby “A imię jego czterdzieści i cztery”. Nie ma powodu zastanawiać, o co chodzi z tym rejestrem, z kim niby miał Izrael o nim dyskutować, co było wcześniej w sprawie rejestrowania własności ziemi na obszarze C Judei i Samarii, na jakiej podstawie kulturysta liberalnie orzeka o nielegalności obecności Izraela i jakie rząd Izraela miał powody do rozszerzenia uprawnień władz w sprawie gospodarki wodnej i zabytków. Tylko pierwszy akapit wypracowania Geberta, a tyle pytań.

Zacznijmy od tego, czy rządy 85 państw, w tym Polski mogą być zainteresowane w systemowym i bezkrytycznym potępianiu Izraela? 55 państw tzw. bloku islamskiego może mieć inne powody do takiego systemowego potępiania niż na przykład Rosja czy Chiny. Jeszcze inne powody mogą mieć postchrześcijańskie kraje Europy Zachodniej, zaś Polska (jak poinformowało mnie swego czasu Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP), potępia zgodnie z wytycznymi UE. Publicysta Kulturystyki liberalnej doskonale o tym wie i świadomie używa stylistyki dobrze znanej z „Notnika lektora” („Notatnik lektora” to było takie czasopismo Wydziału Pracy Ideowo-Wychowawczej KC PZPR przeznaczone dla lektorów podstawowych organizacji partyjnych.)

No to teraz po kolei. Liberalne orzeczenie Geberta o nielegalnej obecności Izraela w Judei i Samarii ignoruje istnienie Porozumień z Oslo, które czynią tę obecność całkowicie legalną. Porozumienia nie są jeszcze prawem międzynarodowym, były tymczasowym uzgodnieniem, które miało wygasnąć w momencie uzgodnienia granic i podpisania traktatu. Gebert wie, że również premier Rabin nie zamierzał rezygnować z korekty tych granic uwzględniających bezpieczeństwo Izraela. Wie również, że reprezentująca Palestyńczyków Organizacja Wyzwolenia Palestyny ani na moment nie planowała ustalenia granic ani podpisania traktatu pokojowego z Izraelem. Tak więc, nasz kulturysta kłamie i wie, że kłamie.

A jak to jest z tym rejestrem własności ziemskiej? Odpowiedź zależy od tego, czy zadajemy to pytanie sztucznej inteligencji, dziennikarzom Al Dżaziry, czy szukamy odpowiedzi w prasie podporządkowanej władzom w Ramallah, czy sprawdzamy historię i powody podane przez władze izraelskie.

Piętnastego lutego 2026 r. rząd Izraela zatwierdził nowy proces rejestracji gruntów na obszarze C w Judei i Samarii. Ta sprawa był dyskutowana od bardzo dawna i jest spóźniona o dziesięciolecia.

„Do 1967 roku jedynie około jedna trzecia wszystkich gruntów na Zachodnim Brzegu została formalnie zarejestrowana w procesach prowadzonych w okresie mandatu brytyjskiego, a następnie pod kontrolą Jordanii w latach 1949–1967” – czytamy w artykule na łamach „Times of Israel”. Brak rejestru własności ziemskiej paraliżuje możliwości zarządzania ekonomią, transportem, osadnictwem, gospodarką wodną, itp. Efektem jest dzika gospodarka ziemią, powodująca konflikty i blokująca rozwój.

Czy wprowadzenie rejestracji własności ziemskiej jest równoznaczne z aneksją (jak twierdzą niektórzy)? Nie, rząd Izraela nie zerwał Porozumień z Oslo, aczkolwiek po 7 października 2023 nadzieje na dotarcie do traktatu pokojowego z Autonomią Palestyńską traktowane są jako absurdalne i pojawiły się żądania powrotu do sytuacji sprzed 1995 roku. (Również władze Autonomii Palestyńskiej wielokrotnie zapowiadały możliwość zerwania tych porozumień.) Uporządkowany rejestr własności ziemskiej to działanie, które w każdym kraju uznawane jest za normalne oczywiste i konieczne. Izrael legalnie zarządza obszarem C., którego dalszy rozwój bez takiego rejestru jest tragicznie utrudniony.

Czy zatem wprowadzenie rejestru gruntów będzie sprzyjać umocnieniu żydowskiej obecności na tym obszarze? Zacznijmy od tego, że w przeszłości kolejne rządy izraelskie bardzo stanowczo zwalczały nielegalne osadnictwo żydowskie na tych terenach i mniej stanowczo osadnictwo arabskie (silnie wspierane przez UE). Uporządkowanie rejestracji gruntów może sprzyjać bardziej liberalnemu traktowaniu legalnego osadnictwa żydowskiego niż arabskiego. To są jednak tylko spekulacje. Ustawa zastrzega „poszanowanie prawa lokalnego w możliwie najszerszym zakresie”, co oznacza poszanowanie prawa zasiedzenia. Tak więc, rejestr gruntów może być i zapewne będzie korzystny również dla arabskich mieszkańców, kładąc kres niepewności co jest czyje i na jaką własność można zaciągać kredyty hipoteczne, co jest fundamentalnym warunkiem gospodarczego rozwoju.

Innymi słowy „dyskusja” o tym, że rejestracja gruntów to forma aneksji jest wyłącznie propagandową gimnastyką, w której kulturyści w rodzaju Konstantego Geberta są olimpijczykami.

Czytanie reszty tego wypracowania na łamach „Kultury liberalnej” jest stratą czasu. Mamy tu obwieszczenia takie jak to:

Mieszkający na Zachodnim Brzegu Palestyńczycy systematycznie padają ofiarą przemocy ze strony osadników, którzy podpalają plony i domy, zaczepiają, biją i okradają ludzi z niemal całkowitą bezkarnością.

Mamy opowieści o „kolonizacji Izraela” gdzie ten autor pisze:

Ten stan usankcjonowanego bezprawia oznacza, że państwo odmawia pełnienia obowiązków, jakie na nim jako mocarstwie okupacyjnym spoczywają. Czyli przede wszystkim ochrony bezpieczeństwa mieszkańców, niezależnie od narodowości czy wyznania. Państwo, owszem, broni bezpieczeństwa, ale jedynie żydowskich mieszkańców. Na skutek walk z palestyńskimi terrorystami zginęło w ubiegłym roku 225 Palestyńczyków.

Wojsko podaje, że 96 procent ofiar to terroryści, ale liczby tej nie sposób sprawdzić. Terroryści zabili z kolei w ubiegłym roku dwudziestu Żydów, o połowę mniej niż rok wcześniej. Do tej statystyki należy jednak doliczyć ofiary śmiertelne terroru ze strony osadników: dziewięciu zabitych w 2025 roku.

Gebert udaje, że nic nie wie o zapowiedziach władcy Iranu „Uzbroimy Zachodni Brzeg tak jak uzbroiliśmy Gazę”. Udaje, że nic nie wie o sile Hamasu i Islamskiego Dżihadu na terenach Judei i Samarii, ani o ideologii Organizacji Wyzwolenia Palestyny. To jego stara praktyka, od której ani nie chce, ani nie może się uwolnić.

Oskarża władze Izraela, że nie radzi sobie z arabską przestępczością skierowaną przeciwko innym Arabom, jakby nie wiedział jak witany jest izraelski ambulans przyjeżdżający do arabskiego miasteczka z pomocą dla ciężko chorego Araba. Propagandysta jest zawsze konsekwentny. Chciałby jednak najpierw zdekolonizować Izrael.

W rejestrze polskich antysemitów Konstanty Gebert zasługuje na honorowe miejsce. Nigdy nie szczędzi sił i talentu na produkcję materiałów przydatnych w pracy aktywistów z podstawowych kółek przyjaciół nienawiści do Izraela.

Kiedy United in Hate: The Left’s Romance With Tyranny, Terror, and Hamas ukazała się po raz pierwszy, era Obamy dopiero się zaczynała, „Nowy Bliski Wschód” Obamy wciąż był odległą perspektywą, a „deal z Iranem” nie został jeszcze zawarty. To, co czyniło opus magnum Jamiego Glazova tak niezwykłym, to fakt, że nie tylko dogłębnie podsumowywało ponurą historię komunizmu, lecz także antycypowało dopiero wyłaniający się sojusz dwóch strasznych ideologii, zjednoczonych nienawistną ambicją zniszczenia cywilizacji, jaką znamy i kochamy.

Łącząc punkty między dwiema totalitarnymi ideologiami, United in Hate pomogła też przerzucić most między epoką zimnej wojny a okresem po 11 września. Wielu konserwatystów miało trudność ze zrozumieniem natury nowego dżihadystycznego wroga i tego, czym różnił się on od dawnego komunistycznego przeciwnika. Flirty z afgańskimi „mudżahedinami” w czasach Cartera i Reagana były tylko jednym z przejawów głębszych powiązań, budowanych w trakcie zimnej wojny z Saudyjczykami, Pakistańczykami i innymi graczami Al-Kaidy — a część konserwatystów nadal broniła islamu.

Choć era Obamy jest już w lusterku wstecznym, dzisiejsza sytuacja wcale nie jest tak odmienna.

Niektórzy konserwatyści postrzegają islamistów jako „naturalnych sojuszników” przeciw „woke’owej” lewicy — podobnie jak niegdyś naiwnie uważano, że islam jest naturalnym przeciwnikiem, a nie partnerem komunizmu. Tym samym ignorują sporą część historii, w tym kluczową rolę komunistów w szerzeniu i wspieraniu islamskiego terroryzmu oraz marksistowsko-islamistyczne zamieszki odbywające się dziś w wielkich miastach.

W tym także w Minneapolis.

Dlatego właśnie powrót United in Hate: The Left’s Romance With Tyranny, Terror, and Hamas jest tak bardzo potrzebny. Kluczowe zanurzenie książki w krwawym mule komunistycznej brutalności i zła oraz w ideologicznych podstawach islamskiego masowego mordu zostało uzupełnione o nową część poświęconą 7 października, która mrożąco i niedawno zjednoczyła marksistów i islamistów we wspólnym celu — nie tylko zniszczenia Izraela, lecz także Ameryki i całego cywilizowanego świata (prohamasowski obóz na Uniwersytecie Columbia upierał się, że „walczy o całkowite unicestwienie zachodniej cywilizacji”). To połączenie z bieżącymi wydarzeniami czyni książkę szczególnie aktualną.

Od Minneapolis po zamieszki Hamasu — trudno o bardziej trafny moment.

„Wierzący wypełnił pustkę pozostawioną przez zniknięcie komunizmu radykalnym islamem. Zamiast żyć pośrednio dzięki opresji narzucanej przez KGB czy Czerwone Gwardie, wierzący zaspokaja dziś swoje tęsknoty poprzez przemoc popełnianą przez zamachowców-samobójców” — ostrzega Glazov w United in Hate. „Widzimy tu pewną równowagę: im mniej brutalna jest ideologia, tym mniejsze zainteresowanie wzbudza w przeciętnym wierzącym i tym mniej pochwał jest skłonny jej udzielać. W przeciwieństwie do tego, gdy kult śmierci działa na pełnych obrotach, wierzący popiera go najgoręcej”.

Dokładnie to widzieliśmy w poparciu dla zamieszek BLM, zamieszek na rzecz Hamasu, a teraz — w obronie nielegalnych imigrantów-morderców i pedofilów w Minneapolis. Im bardziej zła i brutalna sprawa, tym większy entuzjazm, jaki budzi. Hamas stał się znacznie popularniejszy po 7 października. Zamieszki rasowe BLM i zamieszki w obronie nielegalnych imigrantów naprawdę nabrały rozpędu dopiero wtedy, gdy stały się autentycznie brutalne.

Dlatego demonstracje aborcyjne wygasły, a #NoKings odnotowało wprawdzie spore frekwencje, lecz bez prawdziwego zapału i ognia. To dlatego przemoc dżihadu zawsze będzie przyciągać największe poparcie lewicy. Nic dziś nie może się równać z nieskazitelną brutalnością i ludobójstwem islamu.

Dlatego islam i lewica są naturalnymi sojusznikami. Obie strony dążą do urzeczywistnienia utopii tabula rasa poprzez przemoc rewolucyjną. Przemoc w tym scenariuszu nie jest jedynie środkiem — jest celem samym w sobie, rytuałem oczyszczenia, który ma przekształcić świat i sprawić, że skądinąd niewykonalne komuny i kalifaty wydadzą się bardziej realne, a jednocześnie usprawiedliwić niezdolność do ich utrzymania.

Tego, czego nie da się osiągnąć, zawsze można się pozbyć przez eksterminację. I do tego właśnie sprowadzają się „triumfy” komunizmu i islamu — nie do triumfów cywilizacji, lecz do podboju i destrukcji. Nowy i lepszy świat nigdy nie zaistniał, czy to po 70 latach w ZSRR, czy po ponad 1000 latach pod rządami islamu. Homo Sovieticus i Homo Islamus prowadziły wyłącznie do barbarzyństwa.

Ci po prawej stronie, którzy chcą zawierać sojusze z islamem, są albo fundamentalnie naiwni wobec islamu, albo zdradzają, jaki rodzaj nowego porządku świata sami sobie wyobrażają.

Zniszczenie Ameryki — w szczególności — oraz zachodniej cywilizacji — w ogóle — „jednoczy” dwie ideologie terroru opisane w United in Hate: The Left’s Romance With Tyranny, Terror, and Hamas. Zarówno marksizm, jak i islam są wypaczonymi religiami — herezjami obiecującymi królestwo niebieskie na ziemi, które ma zostać urzeczywistnione za pomocą brutalnie materialnego narzędzia miecza, a nie przez niebo.

Ameryka jest wszystkim tym, co budzi ich resentyment i zazdrość. Jej doskonała niedoskonałość musi zostać rozbita i rozerwana, aby wszyscy wreszcie zobaczyli, że ich droga jest jedyną słuszną.

Jak pisze Glazov w United in Hate, radykałowie „ciągną ku ludobójstwu, ponieważ wierzący uważają się za wyższe formy życia; ich gorsi stają się nie tylko zbędni, lecz wręcz koniecznym odpadem… właśnie tu przecinają się zachodnia lewica i wojujący islam (tak jak zachodnia lewica i komunizm): ludzkie życie musi zostać poświęcone w ofierze na rzecz idei”.

Pogoń za „ideą” zabiła Renee Good i Alexa Prettiego w Minneapolis — tak jak usprawiedliwiła morderstwo tysięcy w Teheranie. Rozsądne sprawy, słuszne lub nie, walczą o osiągalne korzyści — od terytorium po prawa jednostki — lecz fanatyczne sprawy opisane w United in Hate walczą o supremację swojej ideologii. I niezależnie od tego, czy są to naziści i komuniści, czy marksiści i islamiści, teoria podkowy zbliża ich do siebie — przynajmniej na jakiś czas — ponieważ ich rządzącą monadą jest ideologia: transcendencja realnego przez nierealne, ograniczeń świata przez nieograniczoną wolę ego, za pośrednictwem nieograniczonej władzy, by zbudować nowy porządek świata.

To, co nazywamy „ekstremizmem”, jest w istocie pragnieniem rozmontowania realnego świata na rzecz świata nierealnego.

Dlatego ponowne pojawienie się United in Hate: The Left’s Romance With Tyranny, Terror, and Hamas zasługuje na celebrację. Książka zbyt długo nieobecna powraca teraz w idealnym momencie.

Zamów nową książkę Jamiego Glazova United in Hate: The Left’s Romance with Tyranny, Terror, and Hamas: TUTAJ.

Link do oryginału: https://www.frontpagemag.com/the-return-of-united-in-hate/?utm_source=FrontPage+Magazine&utm_campaign=32d05a600a-EMAIL_CAMPAIGN_2026_02_02_05_47&utm_medium=email&utm_term=0_57e32c1dad-32d05a600a-520618396&mc_cid=32d05a600a&mc_eid=5cd77c7fa1

Front Page Magazine, 2 lutego 2026

Daniel Greenfield
Daniel Greenfield, stypendysta Shillman Journalism Fellowship w David Horowitz Freedom Center, jest dziennikarzem śledczym i pisarzem zajmującym się radykalną lewicą i islamskim terroryzmem. W 2025 roku Daniel został dyrektorem generalnym (CEO) David Horowitz Freedom Center.

Tytuł “Co izraelscy żołnierze robią palestyńskim dzieciom” nie jest zaproszeniem do lektury. Jest prowokacją. Celową, precyzyjnie skonstruowaną, obliczoną na automatyczną reakcję. To tytuł, który czytelnik ma “rozpoznać” zanim jeszcze otworzy książkę - rozpoznać jako akt oskarżenia, moralny wyrok, gotową tezę. I dokładnie w tym momencie autor zaczyna swoją grę z czytelnikiem. Bo ta książka nie potwierdza tego, co tytuł sugeruje. Ona rozbraja sam mechanizm, który takie tytuły produkuje.

Okładka działa więc jak test. Kto zatrzyma się na niej - tej książki nie przeczyta. Kto wejdzie dalej, szybko zrozumie, że nie ma do czynienia ani z publicystyką emocji, ani z moralistyką pisaną pod zachodnią wrażliwość. Ma do czynienia z tekstem, który systematycznie, cierpliwie i bez taryfy ulgowej pokazuje, jak powstaje fałszywy obraz Izraela.

Warto też powiedzieć jasno, kim jest autor. Andrzej Koraszewski to publicysta, eseista, analityk, człowiek o rzadkiej dziś umiejętności łączenia historycznej wiedzy, kompetencji językowych, znajomości regionu i logicznej dyscypliny myślenia. Przez lata prowadził - wspólnie z żoną Małgorzatą - blog, który dla wielu czytelników był jednym z nielicznych miejsc w polskim internecie, gdzie o Izraelu i Bliskim Wschodzie można było czytać bez propagandy, bez sentymentalizmu i bez moralnego szantażu. Dlatego tym bardziej cenię zaproszenie do współtworzenia tej przestrzeni. Dopiero z tym wstępem mogę wejść w samą książkę.

To nie jest książka o “izraelskiej przemocy”. To jest książka o kłamstwie, które ją produkuje. Tytuł Co izraelscy żołnierze robią palestyńskim dzieciom działa jak zapalnik. Wystarczy rzut oka, by uruchomić gotowy repertuar skojarzeń, oskarżeń i oburzenia. I dokładnie na tym polega jego przewrotność. Bo Andrzej Koraszewski nie pisze książki o tym, co wydaje się, że robi Izrael. Pisze książkę o tym, jak Zachód opowiada sobie konflikt izraelsko-palestyński - i dlaczego ta opowieść jest systemowo fałszywa. Ta książka składa się z krótkich form: felietonów, analiz, polemik i reporterskich rekonstrukcji. Ich wspólnym mianownikiem jest żelazna faktografia i konsekwentne obnażanie mechanizmów manipulacji - od języka mediów, przez dobór tytułów, aż po “eksperckie” komentarze, które z rzeczywistością mają luźny związek.

Jednym z głównych tematów książki jest fetysz “proporcjonalności”. Autor pokazuje, jak to pojęcie - wyrwane z prawa konfliktów zbrojnych - stało się moralną maczugą. Gdy giną Izraelczycy, mówi się o “eskalacji”. Gdy Izrael odpowiada na ostrzał rakietowy, zamachy, próby masowego sforsowania granicy, natychmiast pojawia się pytanie: “czy odpowiedź nie była nieproporcjonalna?”. Koraszewski rozkłada to pytanie na czynniki pierwsze, pokazując, że liczenie trupów jako argument moralny jest intelektualnym nadużyciem - i że w żadnym innym konflikcie świata Zachód nie stosuje tej samej logiki. Bardzo mocny fragment książki dotyczy sposobu relacjonowania wydarzeń w Gazie przez zachodnie media. Autor pokazuje konkretne przykłady: jak rakietowy ostrzał Izraela staje się w tytułach “wymianą ognia”, jak znika informacja o tym, kto zaczął, jak przemoc organizowana przez Hamas jest opisywana językiem spontanicznego “protestu”.

Szczególnie przejmująca jest analiza tzw. “marszów powrotu” - wydarzeń przedstawianych jako pokojowe demonstracje, podczas gdy ich przywódcy otwarcie mówili o zamiarze zniszczenia Izraela, a uczestników zachęcano do użycia przemocy. Książka bardzo precyzyjnie pokazuje również ciągłość antyżydowskich mitów, które dziś występują pod postacią “krytyki Izraela”. Jest tu rozdział poświęcony mitowi Chazarów - teorii rzekomego nieżydowskiego pochodzenia europejskich Żydów - rozbrojony zarówno historycznie, jak i genetycznie. Autor pokazuje, jak te narracje, skompromitowane naukowo, wracają dziś w obiegu publicznym, często legitymizowane przez osoby z akademickimi tytułami. Niezmiernie cenne są fragmenty dotyczące świata arabskiego, bo Koraszewski nie pisze o nim w sposób uproszczony. Przypomina fakty często całkowicie nieobecne w europejskiej debacie: masowe wypędzenie Żydów z krajów arabskich po 1948 roku, odpowiedzialność przywódców arabskich za kryzys uchodźczy Palestyńczyków, a także współczesne głosy arabskich intelektualistów i publicystów, którzy mówią wprost o błędach własnych społeczeństw i o tym, jak nienawiść do Żydów zatruła ich politykę i kulturę.

To nie jest książka, która “usprawiedliwia wszystko, co robi Izrael”. To książka, która odmawia uczestnictwa w kłamstwie i która przypomina, że Izrael od początku swojego istnienia funkcjonuje w warunkach permanentnego zagrożenia, że wojna nie jest jego wyborem, i że moralizowanie z bezpiecznej odległości tysięcy kilometrów jest luksusem, na który Izrael nie może sobie pozwolić.

Dla mnie ta lektura ma również wymiar osobisty. Tym bardziej mi miło, że Andrzej zaprosił mnie jako jedną ze współautorek jego blogu, który prowadził wspólnie z Małgorzatą. To zaproszenie do rozmowy prowadzonej na faktach, nie na emocjonalnych skrótach. Do rozmowy trudnej, ale uczciwej.

Polecam tę książkę wszystkim, których Bliski Wschód naprawdę interesuje - nie jako moralny spektakl, lecz jako realny konflikt w realnym świecie. To lektura wymagająca, ale właśnie dlatego potrzebna. W czasach, gdy większość czyta tylko tytuły, Koraszewski przypomina, że myślenie zaczyna się dopiero wtedy, gdy tytuł przestaje wystarczać.

Kilka razy powtarzałem banalną prawdę, że zarówno stwierdzenie, iż inni są naszym piekłem, jak i stwierdzenie, że inni są naszym sensem życia, są prawdziwe. Tym razem powtarzam to raz jeszcze, ponieważ to, co mnie teraz przy życiu trzyma, to przyjaźń wspaniałych ludzi i zainteresowanie czytelników tym, co robię.

Nie robię niczego wielkiego, a wiśniowy sad, który dostarczał ludziom konfitur, nie jest już mój. Kiedy piszę, zazwyczaj podpieram się obserwacjami mądrzejszych ode mnie, częściej wybieram i tłumaczę, uznając, że to moje pisanie zbyt mało wnosi.

Przeniesienie się ze starego programu na Substacka spowodowało znaczący spadek liczby czytelników, chociaż każdego dnia przybywają nowi.

Wcześniej tak znaczący spadek czytelników odnotowaliśmy po 7 października 2023 roku, kiedy zrezygnowaliśmy z tekstów o nauce i religii, koncentrując się na polityce, głównie na sprawach Bliskiego Wschodu i dementowaniu kłamstw o Izraelu. Mieliśmy poczucie, że gwałtownie zmienia się obraz świata i że teraz nie ma ważniejszej sprawy.

Znikający czytelnicy skłonili któregoś dnia Małgorzatę do pytania, przy jakiej liczbie czytelników trzeba będzie się poddać, przestać się wygłupiać i zamknąć sklep.

Odpowiedziałem wówczas, że to nie jest sklep, że sklep musi zarabiać i kiedy znikają klienci, właściciel bankrutuje. Nam bankructwo nie grozi, więc możemy to robić tak długo, jak długo starczy nam sił.

Oczywiście pozostaje pytanie: po co? To nasze widzenie świata jest próbą świadectwa. Mylimy się, jak wszyscy, nieustannie szukamy lepszych metod sprawdzania faktów, prezentujemy opinie, z którymi zgadzamy się w całości lub w części. Obraz świata jest zawsze zdeformowany – raz bardziej, raz mniej – więc te próby świadectwa są zawsze zmaganiami nie tylko z oczywistym złem, ale również z tym, co może okazać się własnymi złudzeniami.

Śmierć Małgorzaty zostawiła mnie samego, potęgując poczucie niepewności, pozbawiając możliwości codziennych krytycznych dyskusji. Ale „Listy z naszego sadu” trwają i próbuję je redagować tak, jakby Małgorzata nadal była obok mnie.

Dlaczego to wszystko piszę? Ponieważ potrzebna mi pomoc tych, którzy uważają te moje wysiłki za interesujące, a może nawet jakoś tam ważne. Krótko mówiąc – zależy mi na Waszym subskrybowaniu i polecaniu tej strony.

Subskrypcja nie oznacza konieczności płacenia. Tam są opcje. Kto czuje „wolę bożą” – płaci, większość subskrybuje bez płacenia, a to oznacza, że nowe teksty otrzymują na swoją skrzynkę pocztową. Staram się zachować dawny rytm – dwa teksty dziennie, żeby nie przeładować. Te dwa teksty przychodzą automatycznie do każdego subskrybenta. Są również Notatki, gdzie trafiają zarówno dialogi z Hili, jak i krótkie notki z wydarzeń bieżących. (Notatki nie są przesyłane do skrzynek subskrybentów, więc trzeba je sobie sprawdzać samodzielnie).

Kończę zatem ten mój apel znanym hasłem znanego człowieka: Nie lękajcie się.

Subskrybujcie, polecajcie, krytykujcie, dyskutujcie. Krytyka i dyskusja są tu szczególnie ważne. Chwilami mam wrażenie, że mieszkam w krainie monologów i banalnych komentarzy – albo chwalących, albo wybrzydzających. Mam wrażenie, że sztuka przyjacielskich dyskusji, wspólnych rozważań, zmarła i nie udaje się jej przywrócić do życia.

Podręcznik do etyki dla młodzieży? A dlaczego by nie? A dlaczego tylko dla młodzieży? A dlaczego i nie dla nas? A dlaczego by nie zatrzymać się na chwilę i nie pomyśleć? Andrzej Koraszewski – socjolog, dziennikarz, publicysta paryskiej „Kultury”- swoją pracę, której owocem jest książka „Skąd się wzięło dobro i zło” podsumowuje słowami: - „Pisałem tę książkę z myślą o tych, dla których pytanie o nasze miejsce w świecie i o wzajemne relacje jest na tyle intrygujące, że warto mu poświęcić swój wolny czas.”

Wolny czas zawsze potrafimy znaleźć. Jeśli to pytanie nie jest dla nas intrygujące, albo je wypieramy, to ostatecznie stajemy się samobójcami albo mordercami świata – naszego, naszych krewnych, dzieci, zwierząt. Ja sama obserwuję coraz większe zbydlęcenie wokół, choć może słowo zbydlęcenie nie jest na miejscu. W końcu co mi zawiniły futrzaste bydlątka? Czy krowa jest naprawdę gorsza od kota? A może „musi być” gorsza od kota, bo kotów nie jemy, a krowę nazywamy wołowiną i oto owa wołowina bez słowa słyszanego przez nas jęku ląduje na talerzu… Tak, mogłabym otworzyć swój worek z pytaniami. Na które nie mam odpowiedzi. Albo mam odpowiedzi całkiem brzydkie. Albo zdarzają mi się całkiem niestosowne pytania… W każdym razie jak trafia się taka książka jak „Skąd się wzięło dobro i zło” to powinno się ją przeczytać. Kilka fragmentów poniżej dla zaostrzenia apetytu. A… Zdjęcia… W książce są zdjęcia kotów Pauliny Raniszewskiej. Te kocie oczy… Przyznam, że te zdjęcia stanowiły dla mnie problem – są świetne, aż chcesz kota pogłaskać… Raniły mnie, bo fotografując kocią obecność w czyimś życiu pokazywały pustkę w moim. Zazdrość? Nie wiem. Może. Nie wiem. Czytajcie!

„Kiedy mówimy >>dobro i zło<<, zakładamy elementarną świadomość tego, że ja to ja, a on to on, i że ta druga istota ma uczucia, że cierpi. Wszystkie zwierzęta odczuwają ból, a więc cierpią. Czy umiemy powiedzieć, gdzie właściwie zaczyna się prawdziwa świadomość i jak ją określić? Ciekawy jest test lustra – które zwierzęta wiedzą, że ich odbicie jest ich odbiciem? Małpy zdają ten test bez trudu, słonie zazwyczaj też, nie ma z tym testem problemu wiele delfinów, ciekawa sprawa z kotami. Niektóre zdają test lustra. […]”

„Przywódca stada jest czasem złośliwy i bezwzględny, czasem opiekuńczy i biorący pod swoją opiekę słabszych. W ludzkiej rodzinie nie tylko pies może uważać, że jest jej częścią, ale i kot. Co więcej, kot czasem doskonale wie, kto jest najsłabszy, a kogo trzeba przywołać do porządku. Oglądałem krótki film, na którym dwie małe dziewczynki się bawią, pies też chce się bawić i zaczyna jedną z nich ciągnąć zębami za sukienkę, ale wtedy do akcji wkracza kot i bije psa po pysku. Wiele razy widziałem filmy, na których koty występują w obronie dzieci. Jaki mechanizm działa? Z pewnością nie jest to altruizm krewniaczy, to raczej instynkt stadny. […]”

„To jest pierwsze przykazanie Natury: Będziesz się opiekować swoim małym i bezradnym potomkiem. Ewolucja musiała wyewoluować wrażliwość na bezradność. Tę wrażliwość i opiekuńczość w wielu gatunkach obserwujemy również u samców. Zazwyczaj jest ona słabsza niż u samic, zwykle dotyczy tylko własnego potomstwa. Skąd ten samiec wie, że to jego potomstwo? Nie wszystko wiemy, nie wszystko rozumiemy, ale na ogół im trwalszy i silniejszy związek z matką, tym częściej obserwujemy opiekuńcze zachowanie również u samców. Czasem obserwujemy przeniesienie, i to nawet na maluchy innych gatunków. […]”

„Jean-Paul Sartre, francuski filozof, który żył w ubiegłym stuleciu, powiedział kiedyś, że >>piekło to inni<<. Święta prawda, ale ci inni tworzyli inne piekło w małej grupie ludzi żyjących w jaskini, których cały świat ograniczał się do mniej więcej stu pięćdziesięciu osób, inni w społeczeństwie niewolniczym (w szczególności, jeśli byłeś niewolnikiem), inni w społeczeństwie feudalnym, w którym nieliczni mieli pełnię praw, a jeszcze inni we współczesnym blokowisku. […]”

„Można powiedzieć, że odczucia dobra i zła są subiektywne. Podobnie jest z poczuciem sprawiedliwości i niesprawiedliwości. Równocześnie są to odczucia uniwersalne. Niezależnie od miejsca na Ziemi, niezależnie od kultury, ludzie podobnie pilnują, żeby dzieci w rodzinie wzajemnie się nie krzywdziły, mają normy zakazujące krzywdzenia bliźniego (sąsiada, współplemieńca), mają podobne legendy o złych, krzywdzących władcach. Zjawiska współpracy, altruizmu, współczucia nie są tylko pojęciami, dają się systematycznie obserwować i mierzyć. […]”

Andrzej Koraszewski „Skąd się wzięło dobro i zło i kilka innych pytań. Zdjęcia Paulina Raniszewska. Stapis, Katowice 202

2

Zacznijmy od „Zdrady klerków”. W Ameryce ukazało się nowe tłumaczenie książki Juliena Bendy; książki, która od jej pierwszego wydania w 1927 roku należy do kanonu lektur o stanie świata. Wstęp do tego nowego tłumaczenia napisał filozof i historyk idei Mark Lilla, a jego fragment udostępnił amerykański magazyn „Tablet”. Mark Lila pisze, że ta książka wraca na tapetę w mniej lub bardziej regularnych odstępach, przyciągając czytelników swoim wezwaniem do niezależnego życia umysłowego, wolnego od pokus władzy i autorytetu. Ponieważ jest tak znana, kusi, żeby ją przywołać, kiedy mamy ochotę komuś zarzucić zdradę. Natychmiast po jej publikacji komunistyczni intelektualiści podpierali się nią, zarzucając zdradę intelektualistom, których urzekł faszyzm. W czasach zimnej wojny liberałowie zarzucali zdradę prawdy komunistom i ich poputczikom (stąd zapewne niezwykła popularność Zniewolonego umysłu Miłosza na Zachodzie), używali jej jako broni progresiści i neokonserwatyści, a teraz robią to również dyplomowani dworzanie populistów.

Zdrada klerków – pisze Mark Lilla - to jedna z tych książek, które służą zarówno jako soczewka do przyglądania się teraźniejszości, jak i lustro, w którym odbija się wizerunek tych, którzy się do niej odwołują.

Amerykański filozof przypomina zdanie Juliena Bendy, które sprawia, że jego słowa wydają się być równie aktualne dziś, jak bez mała sto lat temu. „Nasze stulecie będzie słusznie nazywane wiekiem intelektualnie organizowanej nienawiści.” Kiedy Benda pisał swoją książkę, przemoc była napędzana przez media, przez coraz bardziej radykalne rywalizujące ze sobą grupy polityczne zjednoczone w pogardzie do liberalizmu i parlamentarnej demokracji.

Mark Lilla przypomina w swoim wstępie do nowego tłumaczenia, że Benda odpowiadał na manifest (z 1905 roku) przywódcy nacjonalistycznego i antysemickiego ruchu politycznego Action Française, Charlesa Maurrasa, który we wściekłym ataku na intelektualistów, zarzucał im, że są zdeklasowaną kastą, będącą marionetką żydowskich i niemieckich interesów.

Ponad dwadzieścia lat później odpowiadając z lewicowych pozycji Julien Benda odwraca zarzut zdrady ale, jak twierdzi Lilla, idealizuje myślicieli z przeszłości, nazywając ich szacownym słowem klerków, skrybów, oderwanych od polityki i zanurzonych w poszukiwaniu prawdy.

Benda zwraca uwagę na paskudny wpływ dziewiętnastowiecznego romantyzmu i ucieczkę od empirycznego racjonalizmu, na pokusę zmieniania świata, które w rewolucyjnym zapale każe ignorować poszukiwanie prawdy. Benda – pisze Mark Lilla – oskarżał intelektualistów, że stają się duchową milicją, zaganiającą masy do nowych potworności. To dziwna książka niesłychanie zaangażowanego pisarza piszącego płomienny manifest przeciwko politycznemu zaangażowaniu.

Benda oczekuje od klerków dystansu. Sędzia, który jest stroną, przestaje być sędzią i może się stać dworzaninem kata. Ten dystans jest trudny, prawie niemożliwy. Pozostaje wrażliwość na fałsz, na moralne obrzydliwości, na kłamstwo.

W kakofonii wrzasków moralistów nie jest łatwo o moralną jasność, rzeczywistość skrzeczy, ale wszyscy jesteśmy wędrowcami po gigantycznym gabinecie krzywych luster.

Ten wstęp do nowego tłumaczenia Zdrady klerków z francuskiego na angielski, splótł się z innymi lekturami i wybrzmiał natarczywym pytaniem, czy umiem zachować dystans, w czasach, które aż nadto przypominają niepokoje końca lat dwudziestych ubiegłego wieku?

Jednym z czytanych ostatnio tekstów były uwagi o dokumencie odległym od intelektualnych manifestów – o umowie koalicyjnej nowego niemieckiego rządu.

Ta licząca 177 stron umowa koalicyjna, ze względu na kolory wchodzących do niej partii politycznych, nazywanej ulicznym światłem (czerwona – SPD, Partia Zielonych i żółta FDP) informuje, czego chce zaprzysiężony 8 grudnia rząd pod wodzą nowego kanclerza, Olafa Scholza (SPD). Rząd rozpoczyna swoją pracę pod hasłem „mieć odwagę postępu”, a młoda berlińska dziennikarka, Orit Arfa, próbuje zrozumieć, co też niemieccy koalicjanci rozumieją przez „postęp”.

Jak się okazuje, postęp to dalsze jałowe negocjacje z Iranem, postęp to walka o „rozwiązanie w postaci dwóch państw” (i ignorowanie 190 pozostałych), postęp to finansowe wspieranie UNRWA. To ciekawe, że w niemieckiej umowie koalicyjnej musi być zdecydowane stanowisko w sprawie granic żydowskiego państwa, chociaż nie ma tam wzmianki o granicach Rosji, Chin czy Turcji, że niemiecka umowa koalicyjna musi się zajmować żydowskim osadnictwem za zieloną linią i orzekać, że są pogwałceniem prawa międzynarodowego. Czyżbyśmy tu właśnie mieli odpowiedź na pytanie, w którą stronę zmierza postęp nowego niemieckiego rządu?

Czy potwór, który przerażał Juliena Bendę, powrócił? Kiedy zobaczyłem informację o książce niemieckiego historyka pod tytułem Europa przeciwko Żydom 1880-1945, moją instynktowną reakcją było pytanie, czy to próba rozłożenia odpowiedzialności? Krótka recenzja skłoniła mnie do zakupu książki autora, którego wcześniej nie czytałem. Götz Aly w przedmowie do polskiego wydania pisze:

Gdy któraś z moich książek ukazuje się po polsku, uważam to za wielki zaszczyt. Jestem Niemcem. Mój ojciec, jeden z dziadków i wszyscy wujowie byli podczas II wojny światowej żołnierzami. Ciotka Dorothea pracowała jako młoda nauczycielka na okupowanych i przeznaczonych do całkowitej germanizacji zachodnich terenach Polski. Uczyła dzieci niemieckich przesiedleńców ze wschodnich obszarów Rzeczpospolitej, zaanektowanych w wyniku paktu Ribbentrop-Mołotow przez Związek Radziecki. Już będąc wojenną wdową, nawet po latach z rozrzewnieniem wspominała „najpiękniejszy okres w życiu”. Aż do śmierci nie zaprzątała sobie głowy deportowanymi, prześladowanymi i mordowanymi Polakami – chrześcijanami i Żydami.

Ten wstęp, pisany w lipcu 2021 roku chciałoby się przytoczyć w całości, ponieważ jest to przykład tego dystansu klerka, o którym mowa we wstępie Marka Lilly do nowego tłumaczenia książki Juliena Bendy.

Tu autor pisze do polskiego czytelnika, jak bardzo dzisiejsi Niemcy nie mają pojęcia o tym, że okupacja w Polsce zasadniczo różniła się od tej we Francji, a nawet w Czechach, czy w Grecji.

Götz Aly odpowiada na moją podejrzliwość i pisze, że książka Europa przeciwko Żydom prowokuje polskiego czytelnika do postawienia pytania, dlaczego jakiś Niemiec pisze tutaj o europejskim antysemityzmie, a nie o niemieckim. I odpowiada, że jest to w pewnym sensie kontynuacja jego poprzedniej książki Warum die Deutschen? Warum die Juden? Gleichheit, Neid und Rassenhass.

Książki Europa przeciwko Żydom nie daje się czytać na jednym oddechu. I to nie tylko ze względu na koszmar przeszłości, ale również ze względu na nieustanną kotłowaninę myśli o współczesności. W pierwszym rozdziale, pod tytułem „Od kwestii żydowskiej do Holokaustu”, Götz Aly pisze, że deportacje i mordy odbywały się z inicjatywy Niemców, nie ma wątpliwości, że rząd Hitlera odpowiada za sprawstwo kierownicze. Ale, jak pisze dalej, sprawcami ludobójstwa nie są wyłącznie jego inicjatorzy. Nazistowski rząd umiał doskonale wykorzystywać wcześniejsze tendencje nacjonalistyczne.

O tym, jak szybko wojna zmienia ludzi – co prawda pełnych uprzedzeń, ale w miarę spokojnych – w morderców, setki tysięcy Żydów mogły się przekonać już między 1918 a 1921 rokiem.

Konferencja w Wannsee była pierwotnie zaplanowana na 9 grudnia 1941, ale przesunięto ją na 20 stycznia 1942 r. Powodem było rozszerzenie dyskusji z „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej w Rzeszy”, żeby omówić kwestię „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej w Europie”. Projekt przedstawiał Heydrich, a omawiano tam również „stopień gotowości różnych państw do uwięzienia Żydów i zorganizowania transportów śmierci”.

Omawiano zatem kraj po kraju, oceniając, gdzie można liczyć na współpracę władz, a gdzie mogą wystąpić jakieś niechętne reakcje społeczeństwa.

Za główne kwestie, które miałyby ułatwić realizację projektu ‘ostatecznego rozwiązania’, uznał Heydrich pozbawienie Żydów wszelkich praw, majątku oraz społeczną izolację z inicjatywy bądź przy pomocy lokalnych narodowych władz. W odniesieniu do zajętych już terenów Związku Radzieckiego wskazał na zdobyte już doświadczenia: niemieckie Einsatzguppen zdążyły już – wspólnie z rumuńskimi, ukraińskimi, łotewskimi i litewskimi pomocnikami – zamordować 800 000 Żydów.

W tym spotkaniu uczestniczyło 15 panów, w tym siedmiu z tytułami doktorskimi. Autor opisuje szczegółowo: na Węgrzech w organizowaniu transportów śmierci 437 402 Żydów uczestniczyło 20 tysięcy węgierskich policjantów i kolej państwowa, w Belgii były znaczące różnice między Flamandami bardziej ochoczo biorącymi udział w tym procederze, a mniej chętnymi Walonami. Paryska policja z zapałem wyłapywała francuskich Żydów i organizowała ich transporty do obozów zagłady.

Już w pierwszym rozdziale Autor wyjaśnia dlaczego cofa się aż do 1880 roku. Zbliżający się rozpad europejskich imperiów poprzedzała walka o etniczną suwerenność, zaś idea powrotu do państw narodowych wyzwalała marzenia o etnicznej czystości i pozbyciu się mniejszości. Chęć wypchnięcia (lub wynarodowienia) mniejszości pochodzących z sąsiednich terytoriów, zbiegała się z planowym i zorganizowanym podsycaniem nienawiści do tej mniejszości, która nie miała dokąd uciekać, której nikt nie bronił i która sama była najbardziej bezbronna. Ta nienawiść doskonale służyła jako narzędzie wzmacniania lojalności wobec słabnących imperiów, jak i myśli narodowej jako idei etnicznego szowinizmu.

Aly przypomina, że 85 procent zamordowanych w Holokauście Żydów pochodziło z Polski, Rosji, Rumunii, Węgier i państw bałtyckich.

W tej książce boli każde zdanie. Po kilku migawkach o reakcjach ludzi na widok Żydów, którzy wracali do swoich domów Autor pisze:

Miliony Europejczyków życzyły sobie zniknięcia Żydów, milczały podczas wywózek i czerpały zyski z tego, co zostało po wymordowanych. Dlatego ta książka zaczyna się od końca, od lat 1944-1945.

Aly pisze, że mieszkańcy okupowanych krajów też zostali poranieni. Podwaliny świadomie położyli Niemcy, pozwolili na grabienie dobytku deportowanych, wciągnęli w wir zbrodni i tym samym zamknęli usta, czyniąc z okupowanych społeczeństw wspólników swojej zbrodni.

W kolejnym rozdziale pozostajemy nadal w powojennej Europie. Wiedeń, Wilno, węgierski Eger, koszmar powtarzającej się wszędzie nienawiści do ludzi, którzy przecież mieli umrzeć. Dopiero w trzecim rozdziale wracamy do „proroków nienawiści” z przełomu XIX i XX wieku.

W wyniku trendów oświeceniowych w wielu państwach Europy Środkowej w końcu XIX wieku Żydzi otrzymali równe z innymi prawa, co w odczuciu ideologów ruchów narodowych oznaczało, że mają więcej praw od innych.

Fala morderczej nienawiści do Żydów uruchomiła migrację uchodźców.

W ciągu 27 lat między 1881 a 1908 1,55 miliona Żydów emigrowała z imperium rosyjskiego, 305 000 z Austro-Węgier, a 100 00 z Rumunii. Spośród tych dwóch milinów 190 tysięcy znalazło nową ojczyznę w Wielkiej Brytanii, większość jednak, a mianowicie 1,75 miliona, w Stanach Zjednoczonych.

Zrównanie praw w krajach europejskich oraz zdumiewająca przedsiębiorczość uciekinierów z piekła spowodowała rzucający się w oczy sukces Żydów w nauce, medycynie, w przedsiębiorczości. Kolejny rozdział nosi tytuł „Gnuśni nienawidzą przedsiębiorczych”. Aly dokumentuje krok po kroku jak Europa stawała się z każdym rokiem bardziej antysemicka i jak ten antysemityzm zmieniał swoje oblicze. Emancypacja Żydów i ich integracja ze społeczeństwami, w których mieszkali, stawała się nową solą w oku.

Ta książka ma blisko 500 stron i jeśli ktokolwiek chce zrozumieć dzisiejszą obsesyjną niechęć Europy do państwa żydowskiego, zalew fałszów w renomowanych mediach, poparcie antyizraelskich rezolucji w Organizacji Narodów Zjednoczonych, jest to lektura obowiązkowa.

W zakończeniu swojej książki Götz Aly zastanawia się na ile mordowanie Żydów ułatwiało Niemcom okupowanie Europy. „Bezkarne bogacenie się na majątku i nieruchomościach zamykanych w gettach i mordowanych ludzi było ważnym czynnikiem wiążącym okupanta z ludnością nieżydowską.”

Kiedy przyglądamy się dzisiejszej zdradzie klerków musimy powrócić do pytania „ Kainie, gdzie jest twój brat Abel?”

Europa raz jeszcze wjechała w koleiny, z których nie umie się wydobyć. Czy tylko Europa?
Czy tylko europejscy intelektualiści z potrzeby serca zajmują się produkowaniem fałszów o żydowskim państwie? Europejski antysemityzm przeskoczył przez ocean i dziwnie się splata z historią prezentowaną przez niemieckiego badacza. Willem Sassen był holenderskim nazistą. Był pułkownikiem Waffen-SS i dziennikarzem. Aresztowany po wojnie przez Brytyjczyków uciekł i schronił się w Argentynie, gdzie przyjaźnił się z Eichmannem, z którym spotykali się w piątek i świątek. Córka holenderskiego nazisty, Saskia Sassen jest szanowaną, postępową profesorką na Columbia University. Jak sama twierdzi, spotykając w dzieciństwie Eichmanna nie wiedziała, że jest zbrodniarzem wojennym. Z ojcem często dyskutowała o polityce, ale mówi, że od dwunastego roku życia jest komunistką, więc poglądy mieli z ojcem przeciwstawne, a łączyła je tylko nienawiść do Żydów. Profesorka Sassen popiera bezwarunkowo Palestyńczyków, zwalcza izraelską agresję w Gazie i wzywa do bojkotu żydowskiego państwa. Naucza socjologii. W tym konkretnym przypadku trudno mówić o zdradzie klerków, to raczej socjologia przetrwania.

Od redakcji „Listów z naszego sadu”

Wczoraj na rynku księgarskim w USA ukazała się nowa książka Richarda Landesa pod tytułem: Can “The Whole World” Be Wrong? Amerykański historyk, badacz ruchów milenijnych i apokaliptycznych pokazuje dlaczego Zachodowi tak trudno zrozumieć średniowieczną mentalność zwolenników globalnego jihadu. Zatroskani dziennikarze z zapałem powielają palestyńską propagandę, szerząc w efekcie dezinformację i przyczyniając się do powiększania zagrożeń zachodniej cywilizacji. Autor poprzedza swoją książkę ostrzeżeniem, które publikujemy poniżej.

Jeśli ja mam rację, jesteśmy w poważnych tarapatach

To nie jest książka dla każdego. Przede wszystkim nie jest dla ludzi, którzy nienawidzą demokracji i chcą zastąpić ją teokracją z ponownymi, inkwizycyjnymi, totalitarnymi staraniami o nadzorowanie myśli i wskrzeszeniem świętej wojny (religijnej lub świeckiej), by zlikwidować wskazanych wrogów. Po drugie, nie zwracam się do tych, którzy sądzą, że ich rasa, plemię lub super-plemię, albo Sprawa daje im prawo dominacji nad innymi.

Książka skierowana jest do ludzi mających liberalne i postępowe wartości, szczególnie do tych, którzy są w stanie przyznać, że mimo wszystkich swoich wad, zachodnia demokracja stanowi znaczący i, być może, unikatowy, krok w kierunku wolności i godności człowieka. Zwraca się do tych, którzy pragną zachować i ulepszyć ją, zamiast pogoni za utopijnymi ideałami. Jest dla ludzi, którzy nie mogą zrozumieć, dlaczego Zachód jest rozrywany wojną kulturową, która przeciwstawia lewicę prawicy w walce, w której zwycięzca bierze wszystko i która z każdym nowym cyklem wydaje się osiągać coraz bardziej przerażający poziom radykalizmu.

Można tę książkę pospiesznie odłożyć, zbyć ją jako tyradę syjonistycznego propagandysty na rzecz obrony Izraela. Z pewnych punktów widzenia będzie to oczywisty i łatwy sposób poradzenia sobie z moimi argumentami. To jest sensowne, jeśli ty masz rację, a ja się mylę. Z drugiej strony, jeśli ja mam rację, to ty, liberalny, postępowy, demokratyczny zwolennik ludzkiej wolności i godności zachowujesz się w wysoce ryzykowny sposób ignorując to, co mam do powiedzenia.

W dwudziestym pierwszym wieku jesteśmy świadkami wielu zdumiewających zjawisk. Spójrzmy na niektóre z nich:

• Od ataku pobożnych muzułmanów 11 września 2001 roku znacznie więcej muzułmanek dumnie nosi hidżaby na Zachodzie i znacznie mniej Żydów (ze strachu) nosi jarmułki w miejscach publicznych.

• Naród żydowski jest jedynym narodem, który jest celem usankcjonowanego przez państwa podżegania do nienawiści i ludobójstwa, ale także jedynym narodem, który sam jest oskarżony o to, że jest ludobójczy.
• Ci sami ludzie, którzy dokonują heroicznych wysiłków, by zakazać mowę nienawiści, jaka może obrazić innych, okazują olbrzymią tolerancję wobec mowy nienawiści skierowanej na nich samych lub na ich żydowskich współobywateli.

• Postmoderniści, których filozofią było odrzucenie zarówno iluzji obiektywności, jak i metanarracji, stworzyli ruch polityczny, który w imię postępowych wartości i pokoju przyjął podżegającą do wojny, przedmodernistyczną metanarrację i używa “nauki” i “faktów” do promowania swojej Sprawy.

• Olbrzymie masy ludzi na całym świecie chcą emigrować do społeczeństw, które własne elity uważają za ucieleśnienie zła.

• Zachodnie demokracje, które przekonały same siebie i swoich Żydów, że wyrzekły się nienawiści do Żydów po Holocauście, mogą zostać zniszczone przez średniowieczny ruch apokaliptyczny, który wykorzystuje ich (maskowaną) nienawiść do Żydów.

Ta książka poddaje testowi zdolność czytelników do innego myślenia o tym, co sądzili, że znają. Chociaż jest to książka o losie demokratycznego, nowoczesnego świata atakowanego przez średniowieczny ruch religijny, skupia wiele uwagi na dylemacie Izraela i reakcji świata zachodniego na ten dylemat. Idzie pod prąd większości obecnego publicznego dyskursu o Izraelu, kraju gorliwie kojarzonym dzisiaj w sferze publicznej z przemocą i uciskiem. W tym sensie moje podejście pasuje bezpośrednio do obrazu tak szybko i pogardliwie zbywanego jako “syjonistyczna propaganda” przez tych właśnie ludzi, których ta książka krytykuje za ich bezmyślne i głupie akceptowanie znacznie bardziej śmiercionośnej propagandy ze strony Palestyńczyków i co więcej, propagandy wylewającej się z fabryk wojny poznawczej wielbicieli kalifatu. A jednym z bardziej uderzających nadużyć zarówno języka, jak i wartości, jest sposób, w jaki Palestyńczycy oskarżają Izraelczyków o to, że są “nowymi nazistami” i przedstawiają siebie jako nowe „ofiary ludobójstwa”.

Wielki krok do wprowadzenia tego dawniej marginalnego przekonania do głównego nurtu postawił laureat Nagrody Nobla, pisarz Jose Saramago, oskarżając państwo Izrael w kwietniu 2002 roku, u samego szczytu pierwszej w tym wieku dżihadystycznej kampanii samobójczego terroru przeciwko demokratycznemu krajowi, który napisał:

Upojeni psychicznie mesjanistycznym marzeniem o Wielkim Izraelu, który w końcu zrealizuje ekspansjonistyczne marzenia najbardziej radykalnego syjonizmu [czyli Wielkiego Izraela od rzeki do morza]; zatruci monstrualną i zakorzenioną „pewnością”: że w tym katastrofalnym i absurdalnym świecie istnieje naród wybrany przez Boga i że w konsekwencji wszystkie działania obsesyjnego, psychologicznego i patologicznie wykluczającego rasizmu są usprawiedliwione; wykształceni i wyszkoleni w idei, że każde cierpienie, które zostało zadane lub zostanie zadane wszystkim innym, zwłaszcza Palestyńczykom, zawsze będzie mniejsze od tego, które oni sami wycierpieli podczas Holocaustu, Żydzi bez końca rozdrapują sobie własną ranę, aby ją zachować krwawiącą, aby uczynić ją nieuleczalną, i pokazują ją światu, jakby to był sztandar. Izraelczyk chwyta się straszliwych słów Boga z Księgi Powtórzonego Prawa: „Moja jest odpłata i kara”. Izrael chce, abyśmy wszyscy czuli się winni, bezpośrednio lub pośrednio, za okropności Holocaustu; Izrael chce, abyśmy wyrzekli się najbardziej elementarnego krytycznego osądu i przekształcili się w potulne echo jego woli; Izrael chce, abyśmy uznali de iure to, co w jego oczach jest rzeczywistością de facto: absolutną bezkarność. Z punktu widzenia Żydów Izrael nigdy nie może być osądzony, ponieważ był torturowany, gazowany i spalany w Auschwitz.¹

Ta tyrada zawiera wszystkie elementy tego, co rozwinęło się w “przebudzone” postawy młodzieży wobec tych, których uważają za moralnie gorszych: oburzenie, potępienie, pogarda i niezachwiana pewność.

A teraz zastąpmy w tym tekście słowo Izrael tymi, którzy deklarują się jako jego wrogowie:

Upojeni psychicznie mesjanistycznym marzeniem o globalnym kalifacie [tj. islamie od oceanu do oceanu], który w końcu spełni ekspansjonistyczne marzenia najbardziej radykalnych muzułmanów; zatruci monstrualną i zakorzenioną „pewnością”, że w tym katastrofalnym i absurdalnym świecie istnieje naród wybrany przez Allaha i że w konsekwencji wszystkie działania obsesyjnego, psychologicznego i patologicznie wykluczającego triumfalizmu religijnego są usprawiedliwione; wykształceni i wyszkoleni w przekonaniu, że każde cierpienie, które zostało lub zostanie zadane wszystkim innym, zwłaszcza Żydom, zawsze będzie mniejsze od tego, które oni sami wycierpieli w Nakbie, Palestyńczycy bez końca rozdrapują swoją ranę, aby zachować ją krwawiącą, aby uczynić ją nieuleczalną, i pokazują ją światu, jakby to był sztandar. Dżihadyści chwytają się straszliwych słów Allaha w Koranie (8:12): „Wrzucę przerażenie w serca tych, którzy nie wierzą. Dlatego odetnijcie im głowy i odetnijcie wszystkie palce”. Palestyńczycy chcą, abyśmy wszyscy czuli się winni, bezpośrednio lub pośrednio, za okropności Nakby; wielbiciele kalifatu chcą, abyśmy wyrzekli się najbardziej elementarnego krytycznego osądu i przekształcili się w potulne echo ich woli; wielbiciele kalifatu chcą, abyśmy uznali de iure to, co w ich oczach jest rzeczywistością de facto: absolutną bezkarność muzułmanów. Z punktu widzenia muzułmanów islam nie może nigdy zostać osądzony, ponieważ niewierni go upokorzyli, a Allah jest po ich stronie.

W tych dwóch akapitach mamy podwójną inwersję, tak charakterystyczną dla publicznego dyskursu dwudziestego pierwszego wieku. Z jednej strony, podczas gdy obie te wypowiedzi są prawdziwe w stosunku do niektórych Żydów i niektórych Palestyńczyków/muzułmanów, te odrażające postawy przenikają główny nurt muzułmańskiej sfery publicznej w znacznie większym stopniu, podczas gdy te, które Saramago przypisuje Żydom, nawet jeśli nie są po prostu nieprawdą, mieszczą się na samych marginesach żydowskiej/izraelskiej sfery publicznej. Faktycznie u podstaw wypowiedzi Saramago leży inwersja rzeczywistości. Z jednej strony Saramago błędnie odczytuje biblijny wers – “Moja jest odpłata, mówi Pan” – i oskarża Żydów o jego własne błędne odczytanie.²

Z drugiej strony wiele wersetów Koranu otwarcie wzywa wiernych do dokonywania przemocy w imieniu Allaha; i liczba dżihadystów, którzy wierzą, że mają być narzędziami boskiego gniewu Allaha, narzędziami jego zemsty, wielokrotnie przewyższa liczbę wszystkich Żydów na planecie.

Dalszej inwersji dokonują znani myśliciele Zachodu, którzy tak chętnie potępiają fanatyzm. Zadziwiająco, przy całej gorliwości, z jaką Saramago i wielu jemu podobnych patrzy negatywnie na izraelskich Żydów, przy całej bezmyślności, z jaką przypisują im umyślne czynienie zła, przy całej łatwości, z jaką zamieniają występujące na marginesie żydowskiego społeczeństwa postawy i opinie w symbol samej żydowskości, tak niewielu ośmiela się powiedzieć cokolwiek choćby odlegle podobnego o islamie i muzułmanach. Jest wręcz odwrotnie, bardzo wiele intelektualnego wysiłku włożono w XXI wieku w twierdzenie, że dżihadystyczna narracja jest marginalna dla islamu, że Mahomet jest “Prorokiem pokoju”³ a “umiarkowani, pokojowi muzułmanie” stanowią “olbrzymią większość”, jeśli nie stanowią “99,9%” ponad półtora miliarda muzułmanów na planecie.⁴ W efekcie, niewielu mówi cokolwiek przypominającego (w zasadzie poprawny) akapit powyżej o muzułmańskim triumfalizmie, podczas gdy wielu uważa, że ma pełną swobodę wykrzykiwania (głęboko niesłusznego) akapitu o Izraelczykach z platform najpopularniejszych zachodnich mediów. A robiąc to zachodni “wiodący myśliciele” przekształcili się w „potulne echo woli ich wrogów”.

W 1897 roku, Ahad Ha’am (Aszer Ginsburg) pisał o oszczerstwach o rytuale krwi krążących w owym czasie po Europie. Powtarzając często słyszaną replikę do żydowskich twierdzeń, że te historie są oszczerstwami, zacytował powszechną odpowiedź nie-Żydów: “Czy jest możliwe, że cały świat myli się, a Żydzi mają rację?” W 2002 roku, stulecie później, sekretarz generalny ONZ, Kofi Annan, wyraził podobne zdumienie wobec zaprzeczeń Izraela w sprawie rzekomej masakry w Dżenin: “Nie sądzę, by cały świat, włącznie z przyjaciółmi izraelskiego narodu i rządami, mógł się mylić”⁵ A jednak na pytanie: “Czy ‘cały świat’, włącznie z samozwańczymi przyjaciółmi Izraela, może mylić się, stając po stronie dżihadystów przeciwko Izraelowi, jak to zrobił w sprawie Dżenin?” odpowiedź brzmi: „Tak”.

Wyzwaniem dla ciebie, krytyczny czytelniku tej książki, jest podjęcie następującego ćwiczenia umysłowego: co, jeśli… ty (i “cała międzynarodowa społeczność”, jak to lubią nazywać dziennikarze)⁶, mylicie się w sprawie Izraela, a właściwie mylicie się w sprawie wyzwań przed jakimi stoi demokratyczny świat w XXI wieku? Co, jeśli w próbie ucieczki od wyimaginowanej zbyt wielkiej “żydowskiej kontroli”, skoczyliście na głowę w bardzo rzeczywiste ognie dżihadu, którego istnienia nie przyznajecie i nie chcecie przyznać?

Badacze milenijnych ruchów muszą naśladować Odyseusza, przywiązani do masztu, by słuchać syreniego śpiewu bez ulegania pokusie zahipnotyzowania – ze skutkiem śmiertelnym.

Niemiecki rząd w 1919 roku, wysłał Hitlera, by zbadał Towarzystwo Thule i jego populistyczny front, Niemiecką Partię Robotników, a wynikiem było to, że nawrócił ich na swoje millenijne przesłanie i rzucił całą Europę na skaliste wybrzeża millenijnej wojny, która pod względem ofiar przytłoczyła właśnie zakończoną “wojnę, która miała zakończyć wszystkie wojny” ⁷. Millenijny uczony, który ma do czynienia z wielbicielami kalifatu, musi nawigować między podwójnym niebezpieczeństwem, między, z jednej strony, Scyllą takiego horroru monstrualności tego wszystkiego, że stajemy się lustrzanymi przeciwieństwami – morderczo nienawidząc naszych wrogów — a z drugiej strony Charybdą takiego strachu przed tym, że jako środek ochronny adoptujemy ich nienawiść wobec naszych społeczeństw. Okazuje się, że nie jest to łatwe zadanie.

Dla sprostania temu wyzwaniu musimy jednak wsiąść na statek i wpłynąć do Cieśniny Mesyńskiej. Jeśli czujesz się na siłach, by sprostać temu zadaniu… przewróć stronę. Jeśli nie, pozostań w swojej bańce i nadal wysyłaj tweety o białym, rasistowskim przywileju, póki się nie wykrwawisz.

Przypisy:

1. Jose Saramago, “De las piedras de David a los tanques de Goliat,”. El Pais, April 21, 2002, https://elpais.com/diario/2002/04/21/opinion/1019340007_850215.html; discussed in Paul Berman, Terror and Liberalism (New York: W.W. Norton, 2003), 139–44. This text is a response to reports of an Israeli “massacre” at Jenin (below, chap. 3).

2. Krótko przed wystąpieniem Saramago ortodoksyjny rabin wygłosił dokładnie odwrotną opinię: “Punktem widzenia wszystkich ortodoksyjnych Żydów z nielicznymi wyjątkami jest, że zemsta należy wyłącznie do Boga. . . . Przez dwa tysiąclecia wygnania i cierpienia naród żydowski nigdy nie zachęcał do wywierania zemsty na ludziach”. Charles Radin, “Israel mourns as 10 fall to lone Palestinian sniper,” Boston Globe, 4 marca 2002.

3. Juan Cole, Muhammad: Prophet of Peace Amid the Clash of Empires (New York: Nation Books, 2018). Critique: Andrew Harrod, “Juan Cole Invents a Peaceful Islam,” The American Spectator, December 10, 2018.

4. Cytat pochodzi z przemówienia prezydenta Obamy: Ian Schwartz, “Obama: This ‘Medieval Interpretation Of Islam’ is Rejected by ‘99.9%’ of Muslims, Not a ‘Religious War,’” Real Clear Politics, 1 lutego 2015.

5. Joel Brinkley, “Israel Starts Leaving Areas, but Will Continue Drive,” New York Times, 8 kwietnia 2002.

6. Richard Landes, “Everybody Agrees: The BBC and CNN on UNSC Resolution #2334 and Kerry’s Speech,” Al Durah Project, uploaded February 18, 2017, interview, 20:54, https:// vimeo.com/256281399.

7. Richard Landes, Heaven on Earth: The Varieties of the Millennial Experience (Oxford: Oxford University Press, 2011), rozdział 12.

Tłumaczenie z pozwoleniem Autora: Małgorzata Koraszewska.

Ta książka to absolutny „must read” w dzisiejszych dniach. W dniach, w których Izrael, jedyna demokracja na Bliskim Wschodzie, kolebka niewiarygodnej wręcz myśli, techniki i intelektualnej progresji został brutalnie napadnięty przez bandziorów i morderców. Kolejna książka Koraszewskiego traktująca o bardzo szeroko rozumianym antysemityzmie na świecie. Mamy tu prawie 40 esejów poświęconych konfliktowi izraelsko-palestyńskiemu, a właściwie szerzej: izraelsko-arabskiemu, a jeszcze szerzej: izraelsko-muzułmańskiemu. Ale tak naprawdę bardzo szeroko, ta książka traktuje po prostu o antysemityzmie i to nie tylko arabskim czy muzułmańskim, ale także o antysemityzmie świata, a świata Zachodu w szczególności.

Tak, jest tutaj dużo analiz fanatyzmu i nienawiści muzułmanów do Izraela i Żydów wynikających z islamu, dużo analiz mentalności bandziorów z Hamasu, Hezbollahu czy Organizacji Wyzwolenia Plasteliny, ale to już nikogo chyba nie dziwi, to norma palestyńska i arabska (chociaż nie wszędzie aż tak straszna w arabskim świecie), ale najbardziej fascynujące są dociekania autora na temat świata naszego: dlaczego Europa (duża jej część) popiera Palestyńczyków, a nienawidzi Żydów? Tak Żydów, a nie tylko Izraela. To zgłębia (zresztą nie pierwszy raz) autor.

Nie dajcie się nabierać na wyznania typu „nic do Żydów nie mam, potępiam tylko syjonistów”. To prawie zawsze kłamstwo, blef, garda za którą kryją się zwykli antysemici. Nie, nie tylko ci z długimi brodami i Koranami w rękach, nie tylko fanatycy chrześcijańscy w moherowych beretach z różańcami zawiniętymi na pięściach (moja śp. ciocia, fanatyczka katolicka, pytała mnie czasami: „No, Piotruś, kiedy ci twoi wreszcie się za żydków zabiorą?) tylko nasi europejscy, mądrzy (ach, jak mądrzy!), wykształceni, oczytani i zdawało by się przepełnieni demokratycznymi ideami, intelektualiści czasami w garniturach, czasami w jeansach i tiszertach, czasami w luźnych orientalnych szarawarach z lasem dreadlocków na głowach, czasami skrywanych pod tzw. araftką.

Nie nabierajcie się na żółte żonkile zamieszczane na fejsowych profilach z okazji rocznicy Powstania w Getcie warszawskim połączone z palestyńską flagą i wypowiedzi w stylu „tamci walczyli o przetrwanie, chwała im, ale ich wnuki mordują”, czy wlepki „Free Palestine”. To w większości ściema, taka sama garda, za którą kryje się niechęć czy nienawiść nie tylko do Izraela, nie tylko do syjonistów, ale do Żyda jako takiego. Pochylanie się nad pomnikiem Bohaterów Getta bywa bardzo często fejkiem, nawet antysemici kochają martwych Żydów, jak pisze Koraszewski. Nie nabierajcie się na to.

I skąd to? Och, to długa historia nienawiści… Stara jak świat, stara jak Izrael, Żydzi i ich wrogowie. Te mechanizmy nienawiści do Żydów to jest bardzo głęboki frojdyzm, frommizm, jungizm. To mechanizmy oparte przede wszystkim na głupocie, ciemnocie, braku edukacji, teoriach spiskowych krążących w świecie od co najmniej dwóch tysięcy lat, pozach, modach, stylach, ale przede wszystkim wynikające z ZAZDROŚCI i ZAWIŚCI. Tak, sorry, ale od zarania Żyd jest za mądry, za innowacyjny, Żyd jest zbytnio awangardowy mimo swojego pozornego tradycjonalizmu i kiwania się w te i nazad. Żyd wymyśla niestworzone rzeczy w sztuce, nauce, polityce, Żyd stawia wszystko na głowie, w kółko analizuje i ryje, podważa, obala, wymyśla, hucpuje i nabija się z poczciwego goja. No i przede wszystkim to: Żydzi zabili Syna Boga. Ta klątwa religijnego mitu, legendy czy historii sprzed dwóch tysięcy lat, zdeterminowała ogląd Żyda przez Świat i napiętnowała go krwią. O roli Kościoła (Watykanu) w szerzeniu nienawiści do Żydów pisze autor w swojej książce, przeczytajcie to, naprawdę warto.

Jaka jest i zawsze była rola prawicy (szeroko rozumianej) w propagowaniu i praktykowaniu antysemityzmu, to wszyscy wiemy, to już trochę banał, ale ciągle mało ludzi (za mało!) wie o rosnącej z roku na rok nienawiści (nie bójmy się tego słowa) do Żydów po stronie lewicy i tzw. trzecioświatowców (określenie moje), którzy zresztą też prawie zawsze są z lewicy.

Napisano już o tym kilka dobrych analitycznych książek, książka Koraszewskiego wchodzi do tego kanonu.

Dlaczego ludzie z lewej strony polityki są antysemitami? I, co chyba najgorsze, dlaczego bardzo dużo młodych ludzi o poglądach lewicowych to antysemici. Starzy (kiedyś młodzi) „żydków” nie lubią, bo „komuchy”, „ubecja” czy „żydki z PO”, ale to zrozumiałe, nie? To trochę już sucharowate i dinozaurowate, starzy (dziadersi?) muszą se wytłumaczyć czymś swoje frustry. Lęk budzą młodzi ludzi i ci w tzw. średnim wieku, często bogaci, z tzw. middle-class (nigdy się do tego nie przyznają, są anarchistami!), którzy krzewią antysemityzm pod fałszywą troską o losy Palestyny, ale także dlatego, że Żydzi to „banksterzy”, „libki”, „przyjaciele USA” (mały szatan i duży szatan, tak, tak…) bogacze (ach, jak to boli – te pieniądze! chociaż, tak naprawdę, to też poza) i dynamicznie zmieniający świat progresiści mający za nic nasz ukochany wyklęty lud świata, przede wszystkim Trzeciego, bo Trzeci Świat jest zajebisty, a Zachód sucks.

Mówią i głoszą to aktywiści i aktywistki, którzy tak naprawdę w dupie mają Palestynę i tzw. Trzeci Świat, ale tak jest fajowo, tak wypada, tak jest antydziadersko i re-wo-lu-cyj-nie, a nie mieszczańsko i burżuazyjnie. Fajowo jest wywalić na ulicę Warszawek z bannerem antyizraelskim i „Free Palestine”, nie?

Bandyci Che Guevara czy Chavez paczą na to z plakatów w pięknych mieszkaniach, na fajowo urządzonych squatach, klubokawiarniach, i gładzą swoje brody. Kto zamieszcza wlepki „Free Palestine”, a kto flagę Izraela? No, nowocześni kontra burżuje, mieszczuchy i dziadersi. Rewolucja ma twarz antysemityzmu, chciałoby się powiedzieć, ale tak naprawdę to wszystko (to „Free Palestine” itp) to tylko moda, stylówa i „takwypadawmojejwarszawce”. Antysemici wszystkich krajów łączcie się – takie jest sarkastyczne przesłanie tej znakomitej, mądrej książki.

Koniecznie to przeczytajcie. To także super-świetna rzecz dla nieuatentyków, pozerów, trzecioświatowców i wszelakiej maści tochmanowców Dzisiaj stracę kilku znajomych na fejsie i to też jest super! Cheers

*Pierwsza publikacja na Facebooku autora.

Piotr Ibrahim Kalwas

Pisarz i publicysta, autor kilkunastu książek traktujących głównie o krajach islamu, przez wiele lat mieszkał w Egipcie, obecnie mieszka na Malcie. W 2000 przeszedł na islam. Jak powiedział o sobie kilka lat temu: Krytykuję moją religię codziennie - jestem znanym polskim muzułmańskim islamofobem - i codziennie ją praktykuję, odmieniła ona moje życie o 180 stopni, odmieniła na lepsze.

Andrzej Koraszewski2016-02-06

Od wielu lat nosiłem się z zamiarem napisania książki, nie o Izraelu, a o stosunku świata do Izraela. Dlaczego ten maleńki kraj budzi tyle uwagi i tyle emocji, dlaczego „krytyka” Izraela tak doskonale wypiera krytykę łamania praw człowieka na świecie, dlaczego analiza tej „krytyki” pokazuje jak często jest ona zwyczajną kontynuacją długiej tradycji antysemityzmu?

UWAGA: Książkę obecnie wraz z uzupelnieniami można kupić również w formie e-booka.

http://www.blekitna.pl/

O tym stosunku świata do Izraela w ciągu ostatnich dziesięcioleci napisałem kilkaset artykułów, ta książka powstała jednak przypadkiem jako efekt śledzenia blogu Agnieszki Zagner „Orient Express”. Formuła listów pozwalała przedstawić te problemy w bardziej osobisty i bardziej przystępny sposób.

(Książkę można już kupować w księgarni Wydawnictwa Błękitna Kropka, niebawem będzie dostępna również w innych miejscach.)

Antysyjonizm to wynalazek Moskwy po klęsce arabskich sojuszników ZSRR w 1967 roku; antysyjonizm to również główny filar islamizmu, nowej totalitarnej ideologii zmierzającej do podboju świata. Dlatego w tej książce czytelnik znajdzie nie tylko krytyczny ogląd stosunku zachodniego świata do Izraela, ale również głosy muzułmańskich dysydentów, widzących jak bardzo antyjudaistyczna obsesja blokuje możliwość wyjścia muzułmańskiego świata z błędnego koła cywilizacyjnego zacofania.

Dlaczego sprawa stosunku do Izraela jest dziś papierkiem lakmusowym pokazującym stosunek do kwestii praw człowieka, wojny, islamu, demokracji? Dlaczego Organizacja Narodów Zjednoczonych wydała więcej rezolucji potępiających Izrael niż wszystkie inne kraje łącznie? Dlaczego dopiero Jan Paweł II uznał, że Watykan jednak powinien uznać, że Izrael istnieje, dlaczego Ameryka do dziś nie pozwala, żeby ludzie urodzeni w Jerozolimie mieli w paszporcie podaną nazwę kraju – Izrael, dlaczego świat konsekwentnie żąda proporcjonalności – ma ginąć tyle samo Żydów, ilu ludzi, którzy próbują ich zabić? Dlaczego zabicie izraelskiego dziecka nie jest w oczach zachodniej prasy aktem terrorystycznym? Dlaczego dziennikarz BBC i pracownica ONZ rozpowszechniają zdjęcia dzieci zabitych w Syrii jako zdjęcia ofiar izraelskich?

Odpowiedzi na te pytania nie są łatwe. Nie jest również prawdą, że ta książka na te wszystkie pytania odpowiada.

Po jej napisaniu z ogromnym poczuciem niepewności wysłałem maszynopis do kilku osób. Mieszkający w Egipcie polski muzułmanin, dziennikarz i pisarz, Piotr Ibrahim Kalwas napisał:

Przeczytałem. Książka znakomita. Oj, będą na Pana niektórzy nieźle pomstować :) Czytałem z ogromnym zainteresowaniem, momentami pesymistyczny obraz świata Pan przedstawia, ale w większości przypadków zgadzam się z Panem. Przedstawia Pan bez ogródek obraz współczesnego mainstreamowego świata islamu, to się nie będzie podobać tym “poprawnym”, którzy zazwyczaj tego świata nie znają, albo go idealizują. Obraz antysemityzmu arabskiego jest dokładnie taki jak Pan pisze. Ja to dobrze znam, bo ja w świecie arabskim od siedmiu lat mieszkam i go badam. Dobrze, że pisze Pan cały czas o muzułmanach i muzułmankach-liberałach i demokratach, muzułmanach otwartych, oświeconych, ich jest mało, ale cały czas więcej. To są siły, które bezwzględnie trzeba wspierać, a wolny świat tego nie robi. To są ludzie na pierwszej linii frontu walki z islamizmem, tradycjonalizmem, fundamentalizmem i - tak, tak - samym islamem jako takim, tym islamem zaskorupiałym, zastygłym, archaicznym, niszczącym. Niszczącym przede wszystkim swoich wyznawców. Książka bardzo potrzebna i bardzo cieszę się, że ukaże się na rynku.

Wysłałem również maszynopis do profesora Stanisława Obirka, który odpisał już w formie recenzji dla wydawcy:

Koraszewski nie jest publicystą wdającym się w dziennikarskie utarczki. Jest moralistą, któremu zdarza się popadać w ponury i pesymistyczny ton. Można się z nim nie zgadzać, można mieć do niego pretensję, że się czepia nadmiernie, że przesadza. Ale to nie wystarcza by odrzucić jego przenikliwe i oparte na żmudnych lekturach tezy. Obawiam się, że ma rację gdy pisze: „Salonowy lekko w antysyjonizm udrapowany antysemityzm udziela coraz więcej przyzwolenia temu antysemityzmowi, który nie owija już niczego w bawełnę. Tysiące drobnych wydarzeń pokazują jak wzbierające strumienie zaczynają się zlewać w potężną rzekę”. To jest również powód by „Wszystkie winy Izraela” nie tylko przeczytać, ale i głęboko przemyśleć. Ta książka nie tylko prowokuje do myślenia, ona zmienia nasze spojrzenie na współczesny świat.

Mieszkający w Paryżu dziennikarz, Ludwik Lewin napisał krótko:

Wyśmienite, błyskotliwe, potrzebne, nawet jeśli pozostanie głosem wołającego na puszczy. Może dlatego, że do spraw Izraela mnie nie trzeba przekonywać, szczególnie ciekawe wydały mi się rozważania filozoficzne.

Publicystka „Gazety Wyborczej” Teresa Bogucka:

Przeczytałam jednym tchem. Dobrze, że się ukaże w formie książkowej.

Te pozytywne głosy cieszą, albo raczej łagodzą niepokój, przed oddaniem książki w ręce czytelników.

Kończąc tę książkę pisałem m.in.:

„Siedzę w wygodnym fotelu, przeglądając wiadomości ze świata. Moje sądy nie są zakorzenione w religii, ale są tysięcznymi nićmi powiązane z ludźmi, którzy porządkowali swój obraz świata, próbując po swojemu zrozumieć słowa świętych tekstów. Niektórzy bez wielkiej filozofii mówili, że warto być przyzwoitym.”

Nie twierdzę, że mam we wszystkim rację, próbuję w tej książce przedstawić moje argumenty oparte na znanych mi faktach. Centralnym problemem jest zagrożenie Izraela. Wielu ludzi twierdzi, że jest ono wyolbrzymiane przez izraelskich polityków i dziennikarzy. Wymaga ono uważnego zanalizowania. Mój pierwszy list do Pani Z. zaczyna się od słów:

Mam dla Pani pewną propozycję: Zagrożenie. Niech go Pani nie traktuje w odniesieniu do siebie osobiście. Wiem, że jest Pani bezpieczna, lubi Pani swój adres i nie zamierza go zmieniać. Proponuję Pani zagrożenie jako pewne pojęcie, jako część świadomości zagrożonych i grożących. Namawiam Panią na przyjrzenie się pojęciu „zagrożenie”.

Jest to oczywiście trawestacja początku jednego z listów do Pani Z. Kazimierza Brandysa. Książka Brandysa jest w tych rozważaniach silnie obecna, zaś, jak pisał jeden z pierwszych czytelników tej książki „Adresatka tych „Innych listów do innej Pani Z.” wydaje się być zaledwie pretekstem do podjęcia wielu pytań fundamentalnych dla dzisiejszego świata”.

Wydaną nakładem wydawnictwa „Błękitna kropka” książkę oddaję teraz w Wasze ręce. Mam nadzieję, że ci z Was, którzy ją kupią, przeczytają i uznają, że jest tego warta, zostaną również jej ambasadorami. Bez Waszej pomocy bowiem ta książka wpadnie w studnię, z Waszą pomocą może jednak dotrzeć również do tych, dla których okaże się inspiracją do dalszych poszukiwań i krytycznego sprawdzania jej treści.